جمع بندی کاربرد روانشناسی و علوم تربیتی در اخلاق

تب‌های اولیه

5 پستها / 0 جدید
آخرین ارسال
کاربرد روانشناسی و علوم تربیتی در اخلاق

با سلام مجدد
روانشناسی و علوم تربیتی امروزه نقش مهمی در جهت دهی و اصلاح رفتار انسان ایفا می کند. یکی از زمینه هایی که میتوان از این دو علم استفاده کرد اخلاق و تربیت اخلاقی است.به نظر شما چگونه می توان از این دو علم و یافته های ان ها در این زمینه استفاده کرد؟

width: 700 align: center

[TD="align: center"]با نام و یاد دوست

[/TD]

[TD="align: center"]
[/TD]


کارشناس بحث: استاد بدیع

[TD][/TD]

zeinabsoltani;1023930 نوشت:
با سلام مجدد
روانشناسی و علوم تربیتی امروزه نقش مهمی در جهت دهی و اصلاح رفتار انسان ایفا می کند. یکی از زمینه هایی که میتوان از این دو علم استفاده کرد اخلاق و تربیت اخلاقی است.به نظر شما چگونه می توان از این دو علم و یافته های ان ها در این زمینه استفاده کرد؟

با سلام خدمت شما

علم روانشناسی به مطالعه رفتار و فرایندهای روانی که منشا رفتار قرار میگیرند می پردازد. از طرف دیگر موضوع علم اخلاق رفتار و صفات نفسانی است. در علم اخلاق رفتار و صفات اخلاقی خوب و بد، تعریف و تفکیک میشوند و راه کسب فضائل و دفع رذائل بیان می شود.

بنابراین رفتار موضوع مشترک هر دو علم است که از دو نگاه به آن نگریسته می شود. در روانشناسی به تبیین آن و سازوکار شکل گیری و نهایتا کنترل آن پرداخته میشود. در اخلاق به تعیین صبغه ارزشی آن پرداخته میشود و بر مبنای فضیلت و یا رذیله بودنش، راهکار کسب و تقویت و یا رفع و تضیف آن بیان می‌شود.

شاید روانشناسی در بخش اول که تعیین صبغه ارزشی رفتار است کمک چندانی نتواند به علم اخلاق داشته باشد اما در تربیت اخلاقی به معنای پرورش رفتار اخلاقی در خود و یا دیگری و اصلاح رفتار کاملا میتواند مثمر ثمر واقع شود.

روانشناسی به خاطر برخورداری از روش تجربی و علمی واقعیت ها و هست های مربوط به انسان و رفتار او و محدودیت های او را بازگو میکند و به علم اخلاق امکان تحلیل دقیق تر را میدهد.

در تشخیص برخی از اختلالات روانی و رفتاری که با رذائل اخلاقی نیز در ارتباط اند، روانشناسی از تست های خوبی برخوردار است. یکی از قابلیت های علم روانشناسی تکنیک سازی برای تحقق بهتر یک راهکار است. در فرایند تکنیک سازی، راهکار از کلیت و ابهام خود خارج میشود و به صورت عملیاتی و عینی در می آید.

البته آنچه گفته شد به معنای تایید همه مکاتب روانشناسی و نتایج و آرای به دست آمده توسط روانشناسان نیست. در این علم نیز گاهی مبانی اعتقادی دانشمند، دیدگاه های فلسفی او، تجربه های شخصی و مسائل دیگر در مسیر تحقیقات تاثیرگذار بوده است.

همسویی روانشناسی و اخلاق و ظرفیت های روانشناسی برای اخلاق باعث پدید آمدن میان رشته ای به نام روانشناسی اخلاق شده است که در این باره تاکنون تالیفاتی نیز انجام شده است.

کتاب روانشناسی اخلاق تالیف سید مهدی موسوی اصل و همکاران یکی از کتاب های خوب در این زمینه است که توسط نشر پژوهشگاه حوزه و دانشگاه به چاپ رسیده است.
آقای ملکیان و خانم کدیور نیز در این باره صاحب تالیف و درس گفتار هستند.

علوم تربیتی در میان رشته‌‌های علوم انسانی مجموعه‌‌‌ای از دانش‌های به هم پیوسته است که به بررسی مبانی، اصول، اهداف، روش‌ها و حل زمینه‌ها و عوامل تعلیم و تربیت می‌پردازد. برخی از رشته ها و گرایش های موجود در علوم تربیتی عبارت اند از:

برنامه‌ریزی آموزشی، آموزش و پرورش تطبیقی، برنامه ریزی درسی، تحقیقات آموزشی، آموزش و پرورش استثنایی، روانشناسی تربیتی، آموزش بزرگسالان، مشاوره و راهنمایی، آموزش و بهسازی منابع انسانی، تاریخ و فلسفه تعلیم و تربیت، تکنولوژی آموزشی، مدیریت و برنامه‌ریزی آموزش عالی، سنجش و اندازه گیری در آموزش و پروش ، سنجش آموزش، برنامه‌ریزی توسعه آموزش عالی، اقتصاد آموزش عالی، برنامه‌ریزی آموزش از راه دور.

همانطوری گه رشته های علوم تربیتی نشان میدهد این علوم بیشتر ناظر به آموزش است تا پرورش و در آموزش هم بیشتر به آموزش رسمی می‌پردازد. در عین حال گنجاندن یک برنامه جامع تربیت اخلاقی در آموزش رسمی دانش آموزان نیازمند اشراف و اطلاع از علوم تربیتی است. در این زمنیه اخیرا کتاب خوبی تالیف شده است که در زمینه کاربرد روش های تربیتی در اخلاق قابل استفاده است:

رویکرد های نوین در تربیت اخلاقی تالیف آقای دکتر محمد حسنی.

جمع بندی

پرسش: روانشناسی و علوم تربیتی امروزه نقش مهمی در جهت دهی و اصلاح رفتار انسان ایفا می کند. یکی از زمینه هایی که میتوان از این دو علم استفاده کرد اخلاق و تربیت اخلاقی است. به نظر شما چگونه می توان از این دو علم و یافته های آنها در این زمینه استفاده کرد؟

پاسخ: علم روانشناسی به مطالعه رفتار و فرایندهای روانی که منشا رفتار قرار میگیرند می پردازد. از طرف دیگر موضوع علم اخلاق رفتار و صفات نفسانی است. در علم اخلاق رفتار و صفات اخلاقی خوب و بد، تعریف و تفکیک میشوند و راه کسب فضائل و دفع رذائل بیان می شود.

بنابراین رفتار موضوع مشترک هر دو علم است که از دو نگاه به آن نگریسته می شود. در روانشناسی به تبیین آن و سازوکار شکل گیری و نهایتا کنترل آن پرداخته میشود. در اخلاق به تعیین صبغه ارزشی آن پرداخته میشود و بر مبنای فضیلت و یا رذیله بودنش، راهکار کسب و تقویت و یا رفع و تضعیف آن بیان می‌شود.

شاید روانشناسی در بخش اول که تعیین صبغه ارزشی رفتار است کمک چندانی نتواند به علم اخلاق داشته باشد اما در تربیت اخلاقی به معنای پرورش رفتار اخلاقی در خود و یا دیگری و اصلاح رفتار کاملا میتواند مثمر ثمر واقع شود.

روانشناسی به خاطر برخورداری از روش تجربی و علمی واقعیت ها و هست های مربوط به انسان و رفتار او و محدودیت های او را بازگو میکند و به علم اخلاق امکان تحلیل دقیق تر را میدهد.

در تشخیص برخی از اختلالات روانی و رفتاری که با رذائل اخلاقی نیز در ارتباط اند، روانشناسی از تست های خوبی برخوردار است. یکی از قابلیت های علم روانشناسی تکنیک سازی برای تحقق بهتر یک راهکار است. در فرایند تکنیک سازی، راهکار از کلیت و ابهام خود خارج میشود و به صورت عملیاتی و عینی در می آید. 

البته آنچه گفته شد به معنای تایید همه مکاتب روانشناسی و نتایج و آرای به دست آمده توسط روانشناسان نیست. در این علم نیز گاهی مبانی اعتقادی دانشمند، دیدگاه های فلسفی او، تجربه های شخصی و مسائل دیگر در مسیر تحقیقات تاثیرگذار بوده است. 

همسویی روانشناسی و اخلاق و ظرفیت های روانشناسی برای اخلاق باعث پدید آمدن میان رشته ای به نام روانشناسی اخلاق شده است که در این باره تاکنون تالیفاتی نیز انجام شده است.

کتاب روانشناسی اخلاق تالیف سید مهدی موسوی اصل و همکاران یکی از کتاب های خوب در این زمینه است که توسط نشر پژوهشگاه حوزه و دانشگاه به چاپ رسیده است.
آقای ملکیان و خانم کدیور نیز در این باره صاحب تالیف و درس گفتار هستند. 

علوم تربیتی در میان رشته‌‌های علوم انسانی مجموعه‌‌‌ای از دانش‌های به هم پیوسته است که به بررسی مبانی، اصول، اهداف، روش‌ها و حل زمینه‌ها و عوامل تعلیم و تربیت می‌پردازد. برخی از رشته ها و گرایش های موجود در علوم تربیتی عبارت اند از:

برنامه‌ریزی آموزشی، آموزش و پرورش تطبیقی، برنامه ریزی درسی، تحقیقات آموزشی، آموزش و پرورش استثنایی، روانشناسی تربیتی، آموزش بزرگسالان، مشاوره و راهنمایی، آموزش و بهسازی منابع انسانی، تاریخ و فلسفه تعلیم و تربیت، تکنولوژی آموزشی، مدیریت و برنامه‌ریزی آموزش عالی، سنجش و اندازه گیری در آموزش و پرورش ، سنجش آموزش، برنامه‌ریزی توسعه آموزش عالی، اقتصاد آموزش عالی، برنامه‌ریزی آموزش از راه دور.

همانطوری گه رشته های علوم تربیتی نشان میدهد این علوم بیشتر ناظر به آموزش است تا پرورش و در آموزش هم بیشتر به آموزش رسمی می‌پردازد. در عین حال گنجاندن یک برنامه جامع تربیت اخلاقی در آموزش رسمی دانش آموزان نیازمند اشراف و اطلاع از علوم تربیتی است. در این زمنیه اخیرا کتاب خوبی تالیف شده است که در زمینه کاربرد روش های تربیتی در اخلاق قابل استفاده است:

محمد حسنی، رویکرد های نوین در تربیت اخلاقی، انتشارات مدرسه، 1394.

موضوع قفل شده است