جمع بندی چرا گرگ مثل سگ نجس العین نیست؟

تب‌های اولیه

21 پستها / 0 جدید
آخرین ارسال
چرا گرگ مثل سگ نجس العین نیست؟

چرا در احکام اسلامی سگ را نجس العین میدانند؟

ولی گرگ را خیر

در صورتی که گرگ با سگ خویشاوند بوده و بیش از 95 در صد شباهت ژنی دارد؟ و ریشه اجداد هر دو یکی است؟

 

این سوال قبلا مطرح شده ولی با مطالعه آن تاپیک بنده به پاسخی قانع کننده نرسیدم

سپاس

با نام و یاد دوست

 

 

 

 

کارشناس بحث: استاد مسلم

بسم الله الرحمن الرحیم

با سلام و احترام

چرا در احکام اسلامی سگ را نجس العین میدانند؟

ولی گرگ را خیر

در صورتی که گرگ با سگ خویشاوند بوده و بیش از 95 در صد شباهت ژنی دارد؟ و ریشه اجداد هر دو یکی است؟

اجازه بدهید شفاف بگویم منتظر پاسخی در خصوص تحلیل بدنی و ژنتیکی میان سگ و گرگ از جانب ما که کاملا چرایی مسئله را تبیین کند نباشید، ما در خصوص بسیاری از احکام محدودیت های اطلاعاتی داریم که ممکن است در آینده برای ما روشن شود، و ممکن است حتی تا زمان ظهور برای ما کشف نشود اما این لطمه ای به اعتبار آن احکام نمی زند، چون این تعالیم از جانب یک منبع معتبر ارائه شده اند. همانطور که شما اگر دو بار با علائمی که از نظر خودتان مشابه است به یک پزشکی که به او اطمینان دارید مراجعه کنید و دو داروی متفاوت دریافت کنید، این تشابه ظاهری در بیماری، و تفاوت دارویی را به پای محدودیت های علمی خودتان می گذارید و کاملا درست هم هست.

بنابراین تبیین های علمی و تجربی احکام که از ما طلب می کنید مسئولیتی است که بر عهده دانشمندان علوم تجربی است، آنچه که بر عهده ماست صرفا اثبات عقلی منشأ صدور این تعالیم است. 

اینکه گرگ و سگ 95 درصد اشتراک ژنتیکی داشته باشند (که البته بنده در این خصوص اطلاعی ندارم) باز هم به اعتبار حکم لطمه ای نمیزند، چون علم محدودیت های خودش را در این خصوص می پذیرد. قوانین علمی به قدری با سرعت یکدیگر را نقض می کنند که امروزه در میان اندیشه های غربی ها در حیطه فلسفه علم دیگر اثبات گرایی جایگاهی ندارد، یعنی نمی گویند فلان مسئله اثبات شده، بلکه می گویند ابطال نشده، یا می گویند با چارچوب های علمی، یا مشاهدات تجربی سازگاری بیشتری دارد، وگرنه هرگز آن را نهایت قله های علمی، و قطعی نمی شمارند.

بنابراین با این حجم از ابهام میتوان پاسخ را در قالب یک پرسش چنین ارائه کرد:

"آیا این احتمال وجود دارد که 100 سال، 200 سال، یا 500 سال آینده علم از یک تفاوت عمیق و عجیب بین سگ و گرگ پرده بردارد؟

سلام. من میتونم یه کم سوال رو کلی ترش کنم؟ اصلا چرا سگ نجس است؟ ملاک تمییز پاکی از نجاست چیه، چه چیزی نجس یا پاک بودن موجودات رو مشخص میکنه... و در آخر اینکه میخوام فرق سگ رو نه تنها با گرگ، بلکه همه ی حیوانات بدونم. چه فرق خاصی بین سگ و بقیه ی حیوانات هست که میگیم سگ نجسه اما فلان حیوان نه.

سلام به همه

در برخی موارد وقتی حکم شرعی دو کار مختلف با هم مقایسه میشن، متعارض به نظر می رسند. مثلا دیه قطع چهار انگشت بیش از دیه دست هست، یا در خانمها دیه سه انگشت بیش از دیه چهار انگشته.

یا به طور مثال در احکام معامله، اگر فردی یک کیلو برنج باکیفیت را با دو کیلو برنج بی کیفیت معاوضه کنه، دچار ربای معاوضی شده که حرامه. اما اگر از پول یا یک کالای واسط در این معامله استفاده کنه دیگه ربا نیست و حلاله.

 

در اینگونه موارد، دیدگاه شیعه بر نفی قیاس بین احکام است. یعنی اسلام برای چهار انگشت یک دیه تعیین کرده، برای کل دست یک دیه دیگر. ما نباید بین این دو قیاس کنیم و بگیم چرا اون یکی از این یکی بیشتره.

مثال شما هم از این دسته مثالهاست. بین سگ و گرگ یه تفاوت ژنتیکی هست اما در بعضی موارد همین تفاوت هم نیست و حکم به شکل تعبدی پذیرفته میشه.

 

 

چرا در احکام اسلامی سگ را نجس العین میدانند؟

ولی گرگ را خیر

در صورتی که گرگ با سگ خویشاوند بوده و بیش از 95 در صد شباهت ژنی دارد؟ و ریشه اجداد هر دو یکی است؟

 

این سوال قبلا مطرح شده ولی با مطالعه آن تاپیک بنده به پاسخی قانع کننده نرسیدم

سپاس

خب همین 5 در صد اختلاف زنتیکی سگ با گرگ باعث میشه این دو تا حیوان احکامشون فرق کنه دیگه.بالاخره سگ با گرگ فرق های زیادی داره

اختلاف انسان با شامپانزده هم در حده چند درصده ولی ببین انسان کجا شامپانزده کجا؟

 

چقدر باهم فرق دارن

خب همین 5 در صد اختلاف زنتیکی سگ با گرگ باعث میشه این دو تا حیوان احکامشون فرق کنه دیگه.بالاخره سگ با گرگ فرق های زیادی داره

اختلاف انسان با شامپانزده هم در حده چند درصده ولی ببین انسان کجا شامپانزده کجا؟

 

چقدر باهم فرق دارن

سلام بی ادعای گرامی

مسئله اینه که گرگها و سگها می تونند با هم ترکیب بشن و یک مرز مشخصی بین سگ و گرگ نداریم.

حالا مسئله پیش میاد که دورگه های ناشی از اختلاط سگ و گرگ، از نظر شرعی سگ محسوب میشن یا گرگ؟ در این مواقع گفته میشه که باید به عرف رجوع کرد و ببینیم آیا مردم به این موجود سگ میگن یا گرگ.

 

پس نمیشه گفت که سگ با گرگ 5 درصد اختلاف داره، بلکه این مثل یک طیفه که با یک مرز عرفی به دو نیم تقسیم شده.

 

 

این سوال در انجمن قبلی مطرح شد و پاسخ های خوبی داده شد

اجمالا توضیح بنده این است

۱

اگر احتمال بدهیم علت نجاست سگ، وفاداری بیش از حد او و خدشه وارد کردن به استحکام روابط بین بشری باشد، در این صورت کاملا مشخص است که گرگ موجودی درنده است اما سگ خیر... 

سگ به سرعت وابسته میشود و این وابستگی باعث میشود که خیلی از انسانها زگ را ترجیح بدهند بر انسانها اما گرگ اینطور نیست...

۲

اگر احتمال بدهیم علت نجاست در ژنتیک است. خوب این علت حتما در تفاوت ژنتیکی بوده نه در شباهت آنها...

مثلا بین انسان و میمون شباهت ژنتیکی بالای ۹۰ یا ۹۸ درصد وجود دارد اما انسان کجا و میمون کجا؟!

۳

اگر احتمال بدهیم علت نجاست سگ، در رجس بودن است.

در این صورت باید بدانیم تعریف رجس از نظر شرع چیست؟

اگر یک تعریف عرفی بدهیم و عرف بگویند گرگ هم رجس است در نتیجه گرگ هم نجس است

اگر تعریف ژنتیکی بدهیم باز مثل قبل...

اما فعلا ما مصادیق رجس را از طریق روایات می فهمیم و چون در روایات سگ و خوک نجس خوانده شده، حیوانات دیگر را مصداق رجس و یا نجاست نمی دانیم..مگر از طریق روایات یا قرآن ثابت شود

اگر گرگ و سگ رو ترکیب کنند

یا باید احتیاط کرد

یا باید عرف رو ملاک بدونیم

عرف هم ممکنه تحت تاثیر عواملی باشه...

مثلا با اینکه ظاهر و ژنتیک مشابه سگ باشه، اما به خاطر رفتار گرگ صفتانه، اون رو گرگ بدونه... چون سگ ها وفادار هستند نه درنده خو... پس همین ملاک میتونه نظر عرف باشه....

یک نظریه هست که میگه سگها حاصل اهلی کردن گرگها بوده اند. یعنی مردم از مان قدیم گرگهایی که رفتار روستانه تری با انسانها داشته اند را پرورش داده اند و با انتخاب مصنوعی به گونه ای اهلی رسیده اند. 

برای بررسی این نظریه، مشابه این کار برای روباهها هم انجام شده که نتیجه اش شده پرورش روباههای اهلی در طی 50 سال:

https://en.m.wikipedia.org/wiki/Domesticated_red_fox

 

حالا اگر مجددا بشر این فرایند رو تکرار کنه و به یک گرگ اهلی مستقل از سگهای موجود برسه، آیا این گرگ اهلی شده نجس محسوب میشه؟

 

 

با سلام و احترام

سلام. من میتونم یه کم سوال رو کلی ترش کنم؟ اصلا چرا سگ نجس است؟ ملاک تمییز پاکی از نجاست چیه، چه چیزی نجس یا پاک بودن موجودات رو مشخص میکنه... و در آخر اینکه میخوام فرق سگ رو نه تنها با گرگ، بلکه همه ی حیوانات بدونم. چه فرق خاصی بین سگ و بقیه ی حیوانات هست که میگیم سگ نجسه اما فلان حیوان نه.

ببینید پاکی و نجاست اشیاء یا برخی حیوانات مثل سگ یک امر ظاهری هست، اسلام هرگز با حکم نجاست سگ دنبال تحقیر سگ یا فروکاستن از جایگاه این حیوان در طبیعت نیست؛ نمی خواهد بگوید سگ از بقیه حیوانات پایین تر است، متاسفانه این برداشت های عوامانه گاهی موجب شده است که این حکم اسلام در تعارض با حقوق حیوانات تلقی شود در حالی که اصلا این دو به هم ارتباطی ندارد.

حکم نجاست اولا مربوط به انسان است، یعنی این انسان است که باید از سگ پرهیز کند وگرنه جایگاه سگ در طبیعت یک جایگاه ضروری است و با بقیه حیوانات تفاوتی ندارد و هدفمند آفریده شده است، این حکم ناظر به محدود کردن رفتارهای انسان است که ای انسان تو باید از سگ بپرهیزی. نه اینکه اسلام بخواهد سگ را محدود کند!

دوم اینکه این نجاست هم اولا در گرو انتقال رطوبت و ثانیا مربوط به برخی از رفتارهای خاص مثل نماز و طواف است، یعنی نجس شدن انسان درگرو انتقال رطوبت از سگ به انسان است، و اگر چنین انتقالی صورت بگیرد انسان با این دست یا لباسی که به رطوبت سگ آلوده شده باید در نماز و طواف آن را تطهیر کند.

وگرنه بدین معنا نیست که سگ حیوان پلیدی باشد که انسان باید آن را از خود دور کند و مثلا اگر سگی گرسنه دید او را سیر نکند یا اگر تشنه بود او را سیراب نکند و...

این فقط یک حکم تشریعی است که بدن سگ خاصیتی دارد که برای انسان آثار خوبی ندارد، اما اینکه دقیقا این اثر چیست و چگونه است دقیقا روشن نیست اگرچه مطالبی در این زمینه گفته شده است.

 

با سلام و احترام

یک نظریه هست که میگه سگها حاصل اهلی کردن گرگها بوده اند. یعنی مردم از مان قدیم گرگهایی که رفتار روستانه تری با انسانها داشته اند را پرورش داده اند و با انتخاب مصنوعی به گونه ای اهلی رسیده اند. 

حالا اگر مجددا بشر این فرایند رو تکرار کنه و به یک گرگ اهلی مستقل از سگهای موجود برسه، آیا این گرگ اهلی شده نجس محسوب میشه؟

قطعا تفاوت میان سگ و گرگ یک تفاوت حقیقی است، نه یک تفاوت صرفا اعتباری مثل اهلی سازی

همانطور که تحقیقات نشان میدهد تبار سگ‌ها ۲۷ تا ۴۰ هزار سال پیش از گرگ خاکستری جدا شده‌است. اما اهلی شدن آن‌ها در آن زمان اتفاق نیفتاده چون هیچ‌یک از جمعیت‌های امروزی گرگ خاکستری، نیای مستقیم سگ‌ها نیستند. این به معنی آن است که نسل سگ‌ها به جمعیتی از گرگ‌ها می‌رسد که نسل نوع وحشی آن‌ها اکنون منقرض شده‌است.

بنابراین اهلی سازی سگ ها اگرچه یک تغییر ثانویه است اما تنها تفاوت نیست، بلکه بنابرا تحقیقات علمی بعد از تفاوت در ژنتیک و تکامل بدنی است.

با عرض سلام خداوند در آیه 4 سوره مبارکه مائده صید سگ شکاری را حلال کرده است حال اگر سگ  نجس باشد چطور صیدی که توسط دهان سگ گرفته شده و بزاق سگ با آن تماس داشته است خوردنش حلال است؟

با عرض سلام خداوند در آیه 4 سوره مبارکه مائده صید سگ شکاری را حلال کرده است حال اگر سگ  نجس باشد چطور صیدی که توسط دهان سگ گرفته شده و بزاق سگ با آن تماس داشته است خوردنش حلال است؟

سلام

خوب او قسمت رو آب میکشن پاک شه!

در کل دو نظر فقهی میتوان درباره مستند نجاست سگ ارائه داد :

۱

روایت

تقریبا تمام علمای عصر حاضر می گویند مستند نجاست سگ، سنت و روایات است نه قرآن...

پس در قرآن دلیلی بر نجاست سگ نداریم.

از این جهت برخی منتقدان، نجاست سگ را زیر سوال بردند...

برخی با استناد به آیات قرآن چنین نتیجه ای گرفتند مثلا ایه ۱۴۵ انعام که منحصر به چند چیز میشود...

برخی مستند روایات را زیر سوال می برند..

برخی هم اهل قرآن هستند یا مبنای فقهی خاصی دارند ..

۲

قرآن

این نظریه یک نظریه نو است که کسی تا به حال مطرح نکرده است لذا معتنا به نیست.

طبق این نظریه در خود آیه ۱۴۵ انعام، علت حرمت خوک، رجس بودن دانسته شده است.

لذا هر جا رجس بودن یک حیوان یا چیز، ثابت شود آن حیوان نجس خواهد بود.

و چون روایات و سنت، سگ را نجس دانستند می فهمیم که سگ مصداق رجس است.

پس طبق آیه ۱۴۵ انعام، سگ نیز نجس خواهد بود...

الله اعلم

برای یافتن آیات مرتبط با نجاست میتوانید به آیاتی که کلمه رجس دارد مراجعه کنید.

نابراین اهلی سازی سگ ها اگرچه یک تغییر ثانویه است اما تنها تفاوت نیست، بلکه بنابرا تحقیقات علمی بعد از تفاوت در ژنتیک و تکامل بدنی است.

پس با این اهلی سازی گرگ میشه یه جور "سگ پاک" تولید کرد و مسئله شرعی کسانی که قصد نگهداری سگ رو دارند را حل کرد ...

 

 

اگر سگ  نجس باشد چطور صیدی که توسط دهان سگ گرفته شده و بزاق سگ با آن تماس داشته است خوردنش حلال است؟

 بحث نجاست و پاکی با حلال بودن گوشت متفاوت است، گوسفند را هم که می کشند گردنش که بریده شده نجس است، اما گوشتش حلال است، باید آب کشید و بعد خورد

پس با این اهلی سازی گرگ میشه یه جور "سگ پاک" تولید کرد و مسئله شرعی کسانی که قصد نگهداری سگ رو دارند را حل کرد ...

خیر، عرض کردم تنها تفاوت این نیست، یعنی اینطور نیست که سگ و گرگ فقط در اهلی شدن و نشدن متفاوت باشند، بلکه بر فرض این تئوری که اهلی سازی شده اند، پیش از این اهلی سازی، سگ از نیای مشترکی که از گرگ داشته جدا شده است.

من هم همینو عرض می کنم استاد مسلم گرامی

گرگ اهلی شده از نظر شرعی نجس نیست، اما می تونه رفتاری شبیه به سگ داشته باشه. این کار در اهلی نمودن روباهها بررسی شده.

پس نتیجه اهلی نمودن گرگ، موجودی شبیه سگه که از نظر شرعی پاکه. پس به جای نهی از نگه داشتن سگ، میشه روی پرورش "سگ پاک" کار کرد.

 

 

پس نتیجه اهلی نمودن گرگ، موجودی شبیه سگه که از نظر شرعی پاکه. پس به جای نهی از نگه داشتن سگ، میشه روی پرورش "سگ پاک" کار کرد.

بله، اگر چنین چیزی امکان پذیر بشود ما سگ پاک هم خواهیم داشت، چون اسلام با شکل و شمایل و هوش و وفاداری و اهلی بودن سگ و مانند آن که مشکلی ندارد؛ بنابراین اگر گرگ را بتوان اهلی کرد که رفتارهایی مانند رفتارهای سگ بشود پاک خواهد بود، اگرچه تفاوت هایی هم باقی خواهند ماند مثلا به جای پارس کردن، زوزه میکشد!

جمع بندی

____________________________

پرسش:

چرا در احکام اسلامی سگ نجس العین است ولی گرگ خیر؟ در صورتی که گرگ با سگ خویشاوند بوده و بیش از 95 در صد شباهت ژنی دارد؟ و همچنین برخی نظریه ها حاکی از این است که سگ ها همان گرگ های اهلی شده اند، پس چگونه ممکن است اهلی شدن یک نوع، موجب نجاست آن بشود؟ پاسخ هایی در این زمینه شنیده ام اما آنها مرا قانع نکرده اند.

پاسخ:

اجازه بدهید شفاف بگویم منتظر پاسخی در خصوص تحلیل بدنی و ژنتیکی میان سگ و گرگ از جانب ما که کاملا چرایی مسئله را تبیین کند نباشید، ما در خصوص بسیاری از احکام محدودیت های اطلاعاتی داریم که ممکن است در آینده برای ما روشن شود، و ممکن است حتی تا زمان ظهور برای ما کشف نشود اما این لطمه ای به اعتبار آن احکام نمی زند، چون این تعالیم از جانب یک منبع معتبر ارائه شده اند. همانطور که شما اگر دو بار با علائمی که از نظر خودتان مشابه است به یک پزشکی که به او اطمینان دارید مراجعه کنید و دو داروی متفاوت دریافت کنید، این تشابه ظاهری در بیماری، و تفاوت دارویی را به پای محدودیت های علمی خودتان می گذارید و کاملا درست هم هست.

بنابراین تبیین های علمی و تجربی احکام که از ما طلب می کنید مسئولیتی است که بر عهده دانشمندان علوم تجربی است، آنچه که بر عهده ماست صرفا اثبات عقلی منشأ صدور این تعالیم است. 

فارغ از این مقدمه ای که عرض شد، به هر حال در پاسخ به سوال شما باید دو نکته عرض کنم:

نکته اول:

قطعا تفاوت میان سگ و گرگ یک تفاوت حقیقی است، نه یک تفاوت اعتباری صرف مثل اهلی سازی. همانطور که برخی تحقیقات نشان میدهد تبار سگ‌ها ۲۷ تا ۴۰ هزار سال پیش از گرگ خاکستری جدا شده‌است. اما اهلی شدن آن‌ها در آن زمان اتفاق نیفتاده چون هیچ‌یک از جمعیت‌های امروزی گرگ خاکستری، نیای مستقیم سگ‌ها نیستند. این به معنی آن است که نسل سگ‌ها به جمعیتی از گرگ‌ها می‌رسد که اکنون منقرض شده‌است نه گرگ های امروزی.

بنابراین اهلی سازی سگ ها اگرچه یک تغییر ثانویه است اما تنها تفاوت نیست، بلکه بنابر تحقیقات علمی بعد از تفاوت در ژنتیک است. یعنی ابتدا یک تغییر ژنتیکی بوده استف و سپس اهلی سازی هم اتفاق افتاده است.

 

نکته دوم:

اینکه گرگ و سگ 95 درصد اشتراک ژنتیکی داشته باشند باز هم به اعتبار حکم فوق لطمه ای نمیزند، چون اولا در برخی پژوهش­های علمی از قرابت بالای 95 درصدی میان انسان و شامپانزه­ها گفته میشود، اما شما می بینید علی رغم این اشتراک ژنتیکی بالا، این تفاوت های عمیق بین آنها وجود دارد.

و ثانیا علم محدودیت های خودش را در این خصوص می پذیرد. قوانین علمی به قدری با سرعت یکدیگر را نقض می کنند که امروزه در میان اندیشه های غربی ها در حیطه فلسفه علم دیگر اثبات گرایی جایگاهی ندارد، یعنی نمی گویند فلان مسئله اثبات شده، بلکه می گویند ابطال نشده، یا می گویند با چارچوب های علمی، یا مشاهدات تجربی سازگاری بیشتری دارد، وگرنه هرگز آن را نهایت قله های علمی، و قطعی نمی شمارند.

بنابراین با این حجم از ابهام میتوان پاسخ را در قالب یک پرسش چنین ارائه کرد:

"آیا این احتمال وجود دارد که 100 سال، 200 سال، یا 500 سال آینده علم از یک تفاوت عمیق و عجیب بین سگ و گرگ پرده بردارد؟" روشن است که پاسخ مثبت است، پس با وجود چنین احتمالی به حکم اسلام خللی وارد نمیشود.

 

موضوع قفل شده است