جمع بندی چگونه مرگ و عالم برزخ راحت تری داشته باشیم؟

تب‌های اولیه

7 پستها / 0 جدید
آخرین ارسال
چگونه مرگ و عالم برزخ راحت تری داشته باشیم؟

با عرض سلام خدمت دوستان و کارشناسان محترم.

چه کنیم که مرگ و عالم قبر و برزخ و همچنین آخرت راحت تر و بهتری داشته باشیم؟

یعنی چه کنیم تا:

اولا مرگ راحت و بی دردی داشته باشیم (مانند فرمایش امام صادق (ع) که می فرمایند مرگ مانند بوییدن گل است).

دوما عالم برزخ بدون فشار و عذاب وهمنشینان جهنمی چون سگ و اژدها داشته باشم.

سوما آخرت را بدون معطلی در ایستگاه ها و با حساب کشی کمتری رد کنیم؟

width: 700 align: center

[TD="align: center"]با نام و یاد دوست

[/TD]

[TD="align: center"][/TD]


کارشناس بحث: استاد واسع

[TD][/TD]

بسمه تعالی
با سلام و احترام
آموزه های دینی در باره عالم برزخ نکات مهمی را درباره دشواری و سختی آن بیان داشته اند. ضمن اینکه روش هایی نیز برای کاستن از دشواری های آن وارد شده است که در پاسخ تفصیلی بدان پرداخته خواهد شد. منتظر پاسخ تفصیلی باشید.

بسمه تعالی
با سلام و احترام

راحتی و آسایش بعد از مرگ به یک چیز گره خورده است و آن ایمان است. هر چه ایمان آدمی کامل تر باشد درجه امنیت و آرامش او در سرای بعد از مرگ بیشتر خواهد بود. ایمان آدمی منشأ اعمالی میشود که نجات و سعادت اخروی را به دنبال دارد. لذا اگر اعمالی برای کاهش فشار قبر و یا سکرات مرگ وارد شده است بخشی مربوط به خود انسان است که در دنیا چگونه عمل کرده و چه عملی انجام داده است وبخشی نیز مربوط به دیگران است که به هنگام مرگ یا بعد از مرگ او چه اعمالی را برای کاستن از دشواری های مرگ انجام داده باشند. روایات متعددی درباره روش های کاستن از سختی های مرگ وارد شده است که در این نوشتار به برخی از آنها پرداخته می شود.


  • چهار مرتبه حج رفتن

الخصال- به نقل از منصور بن حازم-: از امام صادق (عليه السّلام) پرسيدم: پاداش كسى كه چهار بار به حج برود، چيست؟ فرمود: «اى منصور! هركس چهار بار حج بگزارد، هرگز فشار قبر به او نمى ‏رسد».(1)


  • بیست مرتبه حج رفتن

امام صادق (عليه السّلام) فرمود: هركس بيست بار حج بگزارد، دوزخ را نخواهد ديد و دم و بازدم جهنّم را نخواهد شنيد.(2)


  • طولانی کردن رکوع

امام باقر عليه السلام: هر كه ركوع نمازش را كامل انجام دهد، هيچ ترس و وحشتى در قبر به سراغش نمى ‏آيد.(3)


  • زیارت امام حسین(علیه السلام)

كامل الزيارات‏ به نقل از محمّد بن مسلم: امام باقر (عليه السلام) فرمود: «اگر مردم، فضيلت زيارت‏ حسين (عليه السلام) را مى‏ دانستند، از شوق مى‏ مُردند و از حسرت آن، نَفَسشان بند مى ‏آمد».

گفتم: چه فضيلتى دارد؟

فرمود: «هر كس از سر شوق به آن جا بيايد، خداوند، هزار حجّ مقبول و هزار عمره نيكو را برايش مى‏ نويسد، و پاداش هزار شهيد از شهيدان نبرد بدر، و پاداش هزار روزه‏ دار، و پاداش هزار صدقه پذيرفته شده، و نيز پاداش آزاد كردن هزار بنده در راه خدا را دارد و تمام آن يك سالى را كه در آن به زيارت رفته، از هر آفتى كه كمترينِ آنها، شيطان است، محفوظ مى‏ ماند و فرشته ‏اى بزرگوار، بر او گمارده مى‏ شود تا وى را از پيش رو و پشت سر و راست و چپ و بالا و پايين، محافظت كنند، و اگر در همان سال بميرد، فرشتگان رحمت، نزدش حاضر مى ‏شوند و در غسل و كفن و آمرزش‏ خواهى براى وى، حضور مى‏ يابند و او را تا قبرش، با آمرزش‏ خواهى، تشييع مى‏كنند و قبرش، تا چشم كار مى‏كند، وسعت مى‏ يابد و خداوند، او را از فشار قبر، ايمن مى‏ دارد و نمى‏ گذارد كه نَكير و مُنكر، او را به وحشت بيندازند، و دريچه ‏اى رو به بهشت، برايش گشوده مى‏ شود، و نامه اعمالش را به دست راستش مى‏ دهند، و روز قيامت، به او نورى عطا مى‏شود كه از مشرق تا مغرب را روشن مى‏كند، و ندا دهنده ‏اى ندا مى‏دهد:" اين، از زائران مشتاق حسين (عليه السلام) است. روز قيامت، كسى نمى‏ ماند، جز آن كه آرزو مى‏كند كه از زائران حسين (عليه السلام) باشد».(4)


  • وفات در روز یا شب جمعه

رسول خدا (صلّى اللَّه عليه و آله) فرمود: از مؤمنين هر كس در روز جمعه و يا شب جمعه از دنيا برود خداوند عذاب قبر را از او برمي دارد.(5)

هر كس روز جمعه وفات يابد خداوند برايش براءت و بركنارى از عذاب قبر نويسد، و هر كس روز جمعه درگذرد از آتش دوزخ آزاد شده باشد.(6)

امام صادق (علیه السلام) فرمود: همانا انسان مومن دعا می کند اما خدا اجابت دعای او را تا روز جمعه به تاخیر می اندازد تا او را مشمول فضیلت روز جمعه گرداند. در ادامه فرمودند: کسی که روز جمعه بمیرد خدا او را از فشار قبر بری گرداند. (7)


  • وفات در فاصله ظهر پنج شنبه تا ظهر جمعه

امام صادق (عليه السّلام) فرمود: هر كس از مؤمنان در فاصله بين زوال آفتاب روز پنجشنبه تا زوال آفتاب روز جمعه از دنيا برود از تنگى و فشار قبر ايمن خواهد بود.(8)

امير المؤمنين على بن ابى طالب (علیه السلام) براى ما حديث كرد، كه فرمود: كسى كه روز پنجشنبه بعد از زوال شمس تا روز جمعه وقت زوال بميرد، در حالى كه مؤمن باشد، خدا او را از فشار قبر پناه ميدهد(9)


  • مداومت در تلاوت سوره زخرف

ابو بصير روايت كرده است كه امام محمد باقر (عليه السّلام) فرمود: كسى كه بر تلاوت سوره حم زخرف مداومت كند، خداوند او را از گزند حشرات زمين، و فشار قبر در امان دارد تا هنگامى كه در پيشگاه خداوند بايستد، آنگاه آن سوره مى‏ آيد و به دستور خداوند او را وارد بهشت مى‏كند.(10)


  • خواندن سوره نساء در روز جمعه

امير مؤمنان (علیه السلام) فرمود: هر كس در هر روز جمعه سوره نساء را بخواند از فشار قبر در امان خواهد بود.(11)


  • مداومت در تلاوت سوره یس

امام صادق (عليه السّلام) فرمود: همانا هر چيزى داراى قلبى است و قلب قرآن سوره يس است. هر كه آن را شب هنگام پيش از خوابيدن و يا در روز پيش از فرا رسيدن شب تلاوت كند در آن روز از حفظ شدگان و روزى يافتگان باشد تا شب فرا رسد و هر كه آن را شب هنگام پيش از خوابيدن تلاوت كند خداوند هزار فرشته را بر او بگمارد تا او را از شرّ هر شيطان رانده شده و هر آفتى نگاه دارند و چون در آن روز جان سپارد خداوند او را به بهشت درآرد و سى هزار فرشته هنگام غسلش حضور يابند كه همگان براى او آمرزش جويند و او را تا گورش، با آمرزش خواهى براى او، تشييع نمايند؛ پس چون بر گورش درآيد فرشتگان درون گورش خدا را عبادت كنند و پاداش عبادتشان از آن او باشد و به اندازه بلنداى نگاهش گورش فراخ گردد و از فشار قبر در امان ماند و پيوسته از گورش تا پهنه آسمان نورى خيزد و افروزد تا آنگاه كه خداوند او را از گورش در آورد؛ پس چون او را از گورش در آورد فرشتگان خدا پيوسته همراهش باشند و بدرقه‏ اش كنند و با او گفتگو نمايند و به رويش خنده زنند و او را به هر نيكى‏ اى مژده دهند تا او را از پل صراط و ميزان‏ بگذرانند و او را در پيشگاه خدا در جايگاهى نهند كه هيچ آفريده‏اى در پيشگاه خدا نزديك‏تر از او به خدا نباشد جز فرشتگان تقرّب يافته و پيامبران فرستاده شده، و او همراه پيامبران در پيش روى خدا ايستد و با اندوهمندان اندوه نخورد و با غمگساران غم نخورد و با زارى‏ كنندگان زارى نكند، سپس پروردگار فرازمند او را فرمايد: بنده من! شفاعت نما كه من همه شفاعت‏ هاى تو را مى ‏پذيرم و از من بخواه كه هر چه خواهى مى‏دهم؛ پس او خواهد و به او داده شود و شفاعت كند و شفاعتش پذيرفته آيد و چون ديگران حسابرسى شوند او حسابرسى نشود و به بازداشت‏ شدگان بازداشت نگردد و با خوارشدگان خوار نشود و به خطا و كردار بدى كه مرتكب شده گرفتار نيايد و نامه كردارش را گشوده شده به او دهند تا آنگاه كه از پيشگاه خدا فرود آيد و مردمان همگى گويند: «سبحان اللَّه»! اين بنده حتّى يك گناه هم ندارد، و او از همنشينان حضرت محمّد (صلّى اللَّه عليه و آله) خواهد شد.(12)

همانطور که اشاره شد همه چیز به ایمان آدمی بستگی دارد. هر چه ایمان کامل تر باشد عبور از دنیا به آخرت راحت تر خواهد بود لذا در روایتی از نبی مکرم اسلام میخوانیم که مرگ انسان مومن با به بوئیدن گل تشبیه کردند و فرمودند:

مرگ‏ براى مؤمن، چون گل‏ و ريحان خوشبو خواهد بود.(13)

حاصل اینکه: ایمان انسانها دارای مراتب و درجات است و تکمیل آن به تکمیل همه زوایای ایمانی بستگی دارد. لذا اکتفا کردن به عبادت کافی نیست همانطور که اکتفا نمودن به انفاق و اطعام کافی نیست. همچنانکه داشتن خلق نیکو به تنهایی کفایت نمی کند. بلکه تکمیل ایمان به تکمیل همه این موارد بستگی دارد و انسان مومن کامل الایمان کسی است که بتواند دستورات الهی را در ابعاد فردی و اجتماعی به شایستگی انجام دهد تا جواز عبور از دنیا به آخرت را با امنیت و آرامش کسب کند.


پی نوشت ها
1 . ابن بابویه، محمد بن علی، الخصال، محقق و مصحح: علی اکبر غفاری، ناشر: جامعه مدرسین، 1362ش، چاپ اول، قم، ج 1ص 215.

2 . ابن بابویه، محمد بن علی، الخصال، محقق و مصحح، علی اکبر غفاری، ناشر: جامعه مدرسین، 1362ش، چاپ اول، قم، ج2 ص 516.

3. محمدى رى‏ شهرى، محمد، ميزان الحكمة، 14جلد، موسسه علمى فرهنگى دار الحديث، سازمان چاپ و نشر ، چاپ 11، قم ، ايران، چاپ: 11، 1389 ه.ش. ج 9 فارسی، ص 256.

4 . ابن قولویه، جعفربن محمد، کامل الزیارات، مصحح، عبدالحسین امینی، ناشر: دارالمرتضویه، 1356ش، چاپ اول، نجف، ص 142.

.5 ابن بابويه، محمد بن على، ترجمه من لا يحضره الفقيه - تهران، چاپ: اول، 1367ش. ج 1 ص 192.

6. ابن بابويه، محمد بن على، ترجمه من لا يحضره الفقيه - تهران، چاپ: اول، 1367ش.ج ص 193.

7. برقى، احمد بن محمد بن خالد، المحاسن - قم، چاپ: دوم، 1371 ق. ج 1 ص 58.

8. ابن بابويه، محمد بن على، ترجمه من لا يحضره الفقيه - تهران، چاپ: اول، 1367ش.ج 1 ص 192.

9. ابن بابويه، محمد بن على، ترجمه من لا يحضره الفقيه - تهران، چاپ: اول، 1367ش. ج 6 ص 366.

10. ابن بابويه، محمد بن على، پاداش نيكيها و كيفر گناهان ، ترجمه ثواب الأعمال - قم، چاپ: اول، 1381ش. ص 296

11 . ابن بابويه، محمد بن على، پاداش نيكيها و كيفر گناهان ، ترجمه ثواب الأعمال - قم، چاپ: اول، 1381ش. ص 205.

12. ابن بابويه، محمد بن على، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال ،ترجمه حسن زاده - تهران، چاپ: اول، 1382ش. ص 253.

13. راوندى كاشانى، فضل الله بن على، النوادر( للراوندي ) ، ترجمه صادقى اردستانى، ناشر: بنیاد فرهنگ اسلامی کوشانپور ،1376ش، چاپ اول، تهران، ص 182.

MeHraNZO313;993439 نوشت:
اولا مرگ راحت و بی دردی داشته باشیم (مانند فرمایش امام صادق (ع) که می فرمایند مرگ مانند بوییدن گل است).

سلام
سکوت و اخلاق نرم ...منظورم این نیست که هر کسی رو دیدی بغلش کنی نه یعنی اینکه هر کس هرچی بهت نیش زد حرفی نزنی و خلق نرم داشته باشی

MeHraNZO313;993439 نوشت:
آخرت را بدون معطلی در ایستگاه ها و با حساب کشی کمتری رد کنیم؟

اینو فقط شهیدان موفق به این امتیاز میشن بقیه همه حساب رسی دارند

MeHraNZO313;993439 نوشت:
عالم برزخ بدون فشار و عذاب وهمنشینان جهنمی چون سگ و اژدها داشته باشم.

همنشینی با جاهلان و فاسقان کم کم طبق یک سری قوانین متا فیزیک که مردم نمی دونن جریاناتی در درون دل انسان پدید می آورد که تولید چنین موجوداتی میکند ...یعنی ناخواسته به این بلا مبتلا میشه ادم!

گمونم از بزرگان پرسیدن: آیا با فاسقان همنشین بشویم که مثلا آنها را امر و نهی کنیم؟

که گمونم گفت: نه هرگز نمی ارزد چون خصایصی (طبق قوانین متافیزیکی که مردم نمی دونن) روانه خانه دل آدم میشه که تا اخر عمر بلای جان انسان میشه و باعث میشه انسان دچار خسران بشه !

[="Tahoma"][="Navy"][="3"]

MeHraNZO313;993439 نوشت:
عنی چه کنیم تا:

اولا مرگ راحت و بی دردی داشته باشیم (مانند فرمایش امام صادق (ع) که می فرمایند مرگ مانند بوییدن گل است).

دوما عالم برزخ بدون فشار و عذاب وهمنشینان جهنمی چون سگ و اژدها داشته باشم.

سوما آخرت را بدون معطلی در ایستگاه ها و با حساب کشی کمتری رد کنیم؟


سلام
اول پاک باش
دوم پاک باش
سوم پاک باش
یا طاهر[/][/][/]

سوال: چگونه مرگ راحت تری داشته باشیم؟

پاسخ:

راحتی و آسایش بعد از مرگ به یک چیز گره خورده است و آن ایمان است. هر چه ایمان آدمی کامل تر باشد درجه امنیت و آرامش او در سرای بعد از مرگ بیشتر خواهد بود. ایمان آدمی منشأ اعمالی میشود که نجات و سعادت اخروی را به دنبال دارد. لذا اگر اعمالی برای کاهش فشار قبر و یا سکرات مرگ وارد شده است بخشی مربوط به خود انسان است که در دنیا چگونه عمل کرده و چه عملی انجام داده است وبخشی نیز مربوط به دیگران است که به هنگام مرگ یا بعد از مرگ او چه اعمالی را برای کاستن از دشواری های مرگ انجام داده باشند. روایات متعددی درباره روش های کاستن از سختی های مرگ وارد شده است که در این نوشتار به برخی از آنها پرداخته می شود.

  • چهار مرتبه حج رفتن


الخصال- به نقل از منصور بن حازم: از امام صادق (عليه السّلام) پرسيدم: پاداش كسى كه چهار بار به حج برود، چيست؟ فرمود: «اى منصور! هركس چهار بار حج بگزارد، هرگز فشار قبر به او نمى ‏رسد».(1)

  • بیست مرتبه حج رفتن


امام صادق (عليه السّلام) فرمود: هركس بيست بار حج بگزارد، دوزخ را نخواهد ديد و دم و بازدم جهنّم را نخواهد شنيد.(2)

  • طولانی کردن رکوع


امام باقر (عليه السلام): هر كه ركوع نمازش را كامل انجام دهد، هيچ ترس و وحشتى در قبر به سراغش نمى ‏آيد.(3)

  • زیارت امام حسین(علیه السلام)


كامل الزيارات‏ به نقل از محمّد بن مسلم: امام باقر (عليه السلام) فرمود: «اگر مردم، فضيلت زيارت‏ حسين (عليه السلام) را مى‏ دانستند، از شوق مى‏ مُردند و از حسرت آن، نَفَسشان بند مى ‏آمد».

گفتم: چه فضيلتى دارد؟

فرمود: «هر كس از سر شوق به آن جا بيايد، خداوند، هزار حجّ مقبول و هزار عمره نيكو را برايش مى‏ نويسد، و پاداش هزار شهيد از شهيدان نبرد بدر، و پاداش هزار روزه‏ دار، و پاداش هزار صدقه پذيرفته شده، و نيز پاداش آزاد كردن هزار بنده در راه خدا را دارد و تمام آن يك سالى را كه در آن به زيارت رفته، از هر آفتى كه كمترينِ آنها، شيطان است، محفوظ مى‏ ماند و فرشته ‏اى بزرگوار، بر او گمارده مى‏ شود تا وى را از پيش رو و پشت سر و راست و چپ و بالا و پايين، محافظت كنند، و اگر در همان سال بميرد، فرشتگان رحمت، نزدش حاضر مى ‏شوند و در غسل و كفن و آمرزش‏ خواهى براى وى، حضور مى‏ يابند و او را تا قبرش، با آمرزش‏ خواهى، تشييع مى‏كنند و قبرش، تا چشم كار مى‏كند، وسعت مى‏ يابد و خداوند، او را از فشار قبر، ايمن مى‏ دارد و نمى‏ گذارد كه نَكير و مُنكر، او را به وحشت بيندازند، و دريچه ‏اى رو به بهشت، برايش گشوده مى‏ شود، و نامه اعمالش را به دست راستش مى‏ دهند، و روز قيامت، به او نورى عطا مى‏شود كه از مشرق تا مغرب را روشن مى‏كند، و ندا دهنده ‏اى ندا مى‏دهد:" اين، از زائران مشتاق حسين (عليه السلام) است. روز قيامت، كسى نمى‏ ماند، جز آن كه آرزو مى‏كند كه از زائران حسين (عليه السلام) باشد».(4)

  • وفات در روز یا شب جمعه


رسول خدا (صلّى اللَّه عليه و آله) فرمود: از مؤمنين هر كس در روز جمعه و يا شب جمعه از دنيا برود خداوند عذاب قبر را از او برمي دارد.(5)

هر كس روز جمعه وفات يابد خداوند برايش براءت و بركنارى از عذاب قبر نويسد، و هر كس روز جمعه درگذرد از آتش دوزخ آزاد شده باشد.(6)

امام صادق (علیه السلام) فرمود: همانا انسان مومن دعا می کند اما خدا اجابت دعای او را تا روز جمعه به تاخیر می اندازد تا او را مشمول فضیلت روز جمعه گرداند. در ادامه فرمودند: کسی که روز جمعه بمیرد خدا او را از فشار قبر بری گرداند. (7)

  • وفات در فاصله ظهر پنج شنبه تا ظهر جمعه


امام صادق (عليه السّلام) فرمود: هر كس از مؤمنان در فاصله بين زوال آفتاب روز پنجشنبه تا زوال آفتاب روز جمعه از دنيا برود از تنگى و فشار قبر ايمن خواهد بود.(8)

امير المؤمنين على بن ابى طالب (علیه السلام) براى ما حديث كرد، كه فرمود: كسى كه روز پنجشنبه بعد از زوال شمس تا روز جمعه وقت زوال بميرد، در حالى كه مؤمن باشد، خدا او را از فشار قبر پناه مي دهد(9)

  • مداومت در تلاوت سوره زخرف


ابو بصير روايت كرده است كه امام محمد باقر (عليه السّلام) فرمود: كسى كه بر تلاوت سوره حم زخرف مداومت كند، خداوند او را از گزند حشرات زمين، و فشار قبر در امان دارد تا هنگامى كه در پيشگاه خداوند بايستد، آنگاه آن سوره مى‏ آيد و به دستور خداوند او را وارد بهشت مى‏كند.(10)

  • خواندن سوره نساء در روز جمعه


امير مؤمنان (علیه السلام) فرمود: هر كس در هر روز جمعه سوره نساء را بخواند از فشار قبر در امان خواهد بود.(11)

  • مداومت در تلاوت سوره یس


امام صادق (عليه السّلام) فرمود: همانا هر چيزى داراى قلبى است و قلب قرآن سوره يس است. هر كه آن را شب هنگام پيش از خوابيدن و يا در روز پيش از فرا رسيدن شب تلاوت كند در آن روز از حفظ شدگان و روزى يافتگان باشد تا شب فرا رسد و هر كه آن را شب هنگام پيش از خوابيدن تلاوت كند خداوند هزار فرشته را بر او بگمارد تا او را از شرّ هر شيطان رانده شده و هر آفتى نگاه دارند و چون در آن روز جان سپارد خداوند او را به بهشت درآرد و سى هزار فرشته هنگام غسلش حضور يابند كه همگان براى او آمرزش جويند و او را تا گورش، با آمرزش خواهى براى او، تشييع نمايند؛ پس چون بر گورش درآيد فرشتگان درون گورش خدا را عبادت كنند و پاداش عبادتشان از آن او باشد و به اندازه بلنداى نگاهش گورش فراخ گردد و از فشار قبر در امان ماند و پيوسته از گورش تا پهنه آسمان نورى خيزد و افروزد تا آنگاه كه خداوند او را از گورش در آورد؛ پس چون او را از گورش در آورد فرشتگان خدا پيوسته همراهش باشند و بدرقه‏ اش كنند و با او گفتگو نمايند و به رويش خنده زنند و او را به هر نيكى‏ اى مژده دهند تا او را از پل صراط و ميزان‏ بگذرانند و او را در پيشگاه خدا در جايگاهى نهند كه هيچ آفريده‏اى در پيشگاه خدا نزديك‏تر از او به خدا نباشد جز فرشتگان تقرّب يافته و پيامبران فرستاده شده، و او همراه پيامبران در پيش روى خدا ايستد و با اندوهمندان اندوه نخورد و با غمگساران غم نخورد و با زارى‏ كنندگان زارى نكند، سپس پروردگار فرازمند او را فرمايد: بنده من! شفاعت نما كه من همه شفاعت‏ هاى تو را مى ‏پذيرم و از من بخواه كه هر چه خواهى مى‏دهم؛ پس او خواهد و به او داده شود و شفاعت كند و شفاعتش پذيرفته آيد و چون ديگران حسابرسى شوند او حسابرسى نشود و به بازداشت‏ شدگان بازداشت نگردد و با خوارشدگان خوار نشود و به خطا و كردار بدى كه مرتكب شده گرفتار نيايد و نامه كردارش را گشوده شده به او دهند تا آنگاه كه از پيشگاه خدا فرود آيد و مردمان همگى گويند: «سبحان اللَّه»! اين بنده حتّى يك گناه هم ندارد، و او از همنشينان حضرت محمّد (صلّى اللَّه عليه و آله) خواهد شد.(12)

همانطور که اشاره شد همه چیز به ایمان آدمی بستگی دارد. هر چه ایمان کامل تر باشد عبور از دنیا به آخرت راحت تر خواهد بود لذا در روایتی از نبی مکرم اسلام میخوانیم که مرگ انسان مومن با به بوئیدن گل تشبیه کردند و فرمودند:

مرگ‏ براى مؤمن، چون گل‏ و ريحان خوشبو خواهد بود.(13)

حاصل اینکه: ایمان انسانها دارای مراتب و درجات است و تکمیل آن به تکمیل همه زوایای ایمانی بستگی دارد. لذا اکتفا کردن به عبادت کافی نیست همانطور که اکتفا نمودن به انفاق و اطعام کافی نیست. همچنانکه داشتن خلق نیکو به تنهایی کفایت نمی کند. بلکه تکمیل ایمان به تکمیل همه این موارد بستگی دارد و انسان مومن کامل الایمان کسی است که بتواند دستورات الهی را در ابعاد فردی و اجتماعی به شایستگی انجام دهد تا جواز عبور از دنیا به آخرت را با امنیت و آرامش کسب کند.

پی نوشت ها
1 . ابن بابویه، محمد بن علی، الخصال، محقق و مصحح: علی اکبر غفاری، ناشر: جامعه مدرسین، 1362ش، چاپ اول، قم، ج 1ص 215.

2 . ابن بابویه، محمد بن علی، الخصال، محقق و مصحح، علی اکبر غفاری، ناشر: جامعه مدرسین، 1362ش، چاپ اول، قم، ج2 ص 516.
3. محمدى رى‏ شهرى، محمد، ميزان الحكمة، 14جلد، موسسه علمى فرهنگى دار الحديث، سازمان چاپ و نشر ، چاپ 11، قم ، ايران، چاپ: 11، 1389 ه.ش. ج 9 فارسی، ص 256.
4 . ابن قولویه، جعفربن محمد، کامل الزیارات، مصحح، عبدالحسین امینی، ناشر: دارالمرتضویه، 1356ش، چاپ اول، نجف، ص 142.
.5 ابن بابويه، محمد بن على، ترجمه من لا يحضره الفقيه - تهران، چاپ: اول، 1367ش. ج 1 ص 192.
6. ابن بابويه، محمد بن على، ترجمه من لا يحضره الفقيه - تهران، چاپ: اول، 1367ش.ج ص 193.
7. برقى، احمد بن محمد بن خالد، المحاسن - قم، چاپ: دوم، 1371 ق. ج 1 ص 58.
8. ابن بابويه، محمد بن على، ترجمه من لا يحضره الفقيه - تهران، چاپ: اول، 1367ش.ج 1 ص 192.
9. ابن بابويه، محمد بن على، ترجمه من لا يحضره الفقيه - تهران، چاپ: اول، 1367ش. ج 6 ص 366.
10. ابن بابويه، محمد بن على، پاداش نيكيها و كيفر گناهان ، ترجمه ثواب الأعمال - قم، چاپ: اول، 1381ش. ص 296
11 . ابن بابويه، محمد بن على، پاداش نيكيها و كيفر گناهان ، ترجمه ثواب الأعمال - قم، چاپ: اول، 1381ش. ص 205.
12. ابن بابويه، محمد بن على، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال ،ترجمه حسن زاده - تهران، چاپ: اول، 1382ش. ص 253.
13. راوندى كاشانى، فضل الله بن على، النوادر( للراوندي ) ، ترجمه صادقى اردستانى، ناشر: بنیاد فرهنگ اسلامی کوشانپور ،1376ش، چاپ اول، تهران، ص 182.

موضوع قفل شده است