چرا ارث زن نصف ارث مرد است؟

تب‌های اولیه

95 پستها / 0 جدید
آخرین ارسال

با سلام به همه دوستان و تشکر از جواب های خوب و کامل.
بنده هم چند نکته لازم دیدن که خدمت عزیزان عرض کنم:

1. حضرت علي(ع) مي‏فرمايد: «الاسلام هو التسليم».{1}
مسلمانان بايد مطيع خداوند باشد و به اين نكته توجه كند كه تنها راه سعادت و خوشبختي انسان در دنيا و آخرت، عمل به احكام اسلامي است و پيروي از احكام غير اسلامي و مخالف با اسلام، انسان را در آخرت گرفتار عذاب و آتش مي‏نمايد؛ خواه فرد مسلمان علت و حكمت احكام را بداند و خواه از حكمت آنها آگاه نباشد.

2. آن چه كه به عنوان علل شرايع و احكام اسلامي بيان مي‏شود در واقع علت و معلول فلسفي نيتس، بلكه حكمت و مصالحي است كه بر احكام اسلامي مترتب مي‏شود. به عنوان مثال، اگر علت روزه گرفتن فقط درك احوال فقرا و همدردي با آنها باشد در اين صورت افراد فقير مي‏توانند ادعا كنند كه چون احوال فقرا را درك مي‏كنند پس نبايد روزه بگيرند.

3. در قرآن كريم آمده است: «عسي ان تكرهوا شيئاً و هو خير لكم و عسي ان تحبوا شيئاً و هو شرلكم و الله يعلم و انتم لاتعلمون»;{2} چه بسا چيزي را خوش نداشته باشيد، حال آن كه خير شما در آن است يا چيزي را دوست داشته باشيد، حال آن كه شرّ شما در آن باشد و خدا مي‏داند و شما نمي‏دانيد.

در واقع، احكام اسلامي را خداوند در جهت رشد و تعالي و خير بركت انسانها قرار داده است و علايق و سليقه‏هاي شخصي انسانها بايد مطابق با احكام اسلامي باشد، نه اينكه انسانها علايق و سليقه‏هاي خود را محور قرار داده و احكام اسلامي را بر اساس آن پايه‏ريزي كنند.
بايد توجه نمود كه انسانها تنها با تكيه بر عقل نمي‏تواند راه سعادت را بيابد.

پاسخ این پرسش، در دو بخش تقديم مي‏شود:
اول: موضوع ارث زنان و اثبات مقدار آن است.
دوم: مصالح و حكمتهايي است كه از اين حكم الهي مي‏توان به دست آورد.

بخش نخست: اثبات الهي درباره مقدار ارث زنان
محكم‏ترين و پايدارترين استدلال درباره مقدار ارث زنان، آيه 11 سوره نسأ است:
«يوصيكم الله في اولادكم للذكر مثل حظ الاثنين»؛ خداوند درباره فرزندانتان به شما سفارش مي‏كمند كه سهم - ميراث - پسر به اندازه سهم دو دختر باشد. در اين آيه، خداوند متعال با محور قرار دادن ارث زنان، ضمن ارج نهادن به مقام زنان و مقابله با رسوم دوران جاهليت كه در آن عربها به زنها ارث نمي‏دادند، ميزان سهم ارث زنان را نصف ارث مردان قرار داده است.

از آن جا كه قرآن، كلام خداوند متعال است، عمل به آن بر هر مسلماني واجب و در اين حكم تمامي مذاهب اسلامي پذيرفته شده است

بنابر نص صريح قرآن، مقدار ارث زنان نصف ارث مردان است.{3}
زماني قابل تغيير و تبديل است كه نسخ شده و حكم الهي ديگري جايگزين آن شده باشد.
بنابراين، عمل بر طبق احكام ارث، موجب سعادت ابدي انسان در آخرت است و مخالفت با احكام ارث عذاب ابدي دارد/

بخش دوم: حكمت مقدار ارث زنان
در اين بخش، برخي از حكمت‏ها و مصالحي كه از طرف ائمه(عليهم السلام) و علما در مورد حكم ارث بيان شده است، به صورت مختصر بيان مي‏شود.

الف) روايات
1. يونس بن عبدالرحمان مي‏گويد: به امام رضا(ع) گفتم: فدايت شوم، چگونه است كه اگر مردي بميرد و فرزنداني داشته باشد كه از نظر قرابت مساوي باشند زنان نصف مردان ارث مي‏برند، حال آن كه زنان ضعيف‏تر از مردان هستند و نيرو و قوت كمي دارند؟

امام رضا(ع) فرمود: براي آن كه خداوند به مردان درجه‏اي از برتري داده است و زنان عيال مردان هستند. يعني خرج تا بر عهده مردان است.{4}

2. در كتاب من لايحضرْ الفقيه آمده است: عبدالله بن سنان مي‏گويد: «از امام صادق(ع) پرسيدم: به كدام علت ارث يك مرد برابر ارث دو زن است؟ جواب فرمود: براي اين كه خداوند براي زن صداق - مهريه - قرار داده است».{5}

در اين زمينه، روايات ديگري نيز نقل شده كه در كتاب‏هاي فروع كافي شيخ كليني، من لايحضره الفقيه شيخ صدوق، تهذيب الاحكام شيخ طوسي و ساير كتاب‏هاي روايي شيعه ذكر شده است.

از آن چه در روايات ياد شده و ساير روايات ائمه(ع) آمده است مي‏توان چنين استنباط نمود كه چون مرد هزينه و مخارج بيشتري نسبت به زن دارد و هزينه‏هاي اقتصادي ديگري چون مهريه زن، نفقه زن و اولاد، نفقه نزديكان مثل پدر و مادر - در صورت فقر - ديه عاقله و شركت در جنگ و جهاد بر عهده مرد است، سهم مرد دو برابر سهم ارث زن است.

ب) دلايل مفسران و علماي شيعه و سني
در اين بخش، نظريات چند تن از مفسران به صورت اختصار درباره حكمت ارث زنان و مردان ارائه می کنم:

1. محمد بن عمر، معروف به فخر رازي، نويسنده كتاب تفسير كبير، در اين باب چند دليل ارائه نموده است؛ از جمله: هر كس مخارج بيشتر داشته باشد نيازش به مال و ثروت نيز بيشتر است و چون خرج مرد علاوه بر هزينه زندگي خودش شامل همسر و اولاد نيز مي‏شود ارث مرد دو برابر زن است.

2. محمد رشيد رضا - از علماي اهل‏سنّت - نويسنده تفسير المنار: ايشان دليل نخست فخررازي را پذيرفته است.{6}

3. علامه محمد حسين طباطبايي، نويسنده تفسيرالميزان: ايشان در تفسير آيه 11 سوره نسأ بحث مفصلي درباره ارث ارائه كرده و دلايل و حكمت‏هاي متعددي در مورد تفاوت ارث زنان و مردان ارائه نموده و نوشته است. با توجه به آيه «ولا يظلم ربك احدا»؛ خداوند به هيچ كس ظلم و ستم نمي‏كند،{7} نبايد خيال نمود كه چون ارث زن نصف ارث مرد است بنابراين بر او ستم شده است، به ويژه كه اعتقاد به عدل الهي از اعتقادات خاص شيعه است.

پاورقی:
[1]. نهج البلاغه، كلمات قصار، شماره 125/
[2]. سوره بقره، آيه 216/
[3]. الفقه علي مذاهب خمسه، محمد جواد مغنيه، ص 541/
[4]. فروع كافي، شيخ كليني، باب 12 از ابواب مواريث، باب علْ كيف صارللذكر سهما و الاثني سهم، ص 86/
[5]. الميزان، سيد محمد حسين طباطبايي، ج 4، ص 222/
[6]. المنار، محمد رشيد، ج 4، ص 406/
[7]. الميزان، محمد حسين طباطبايي، ج 4، ص 219 - 240/

با سلام

توضیحات زیاد بود و همش رو نخوندم.
حالا فرض کنید من یه دخترم!! و نمیخوام هیچ وقت ازدواج کنم، میخوام از ارثم استفاده کنم و برنامه هایی که دارم عملی کنم.
براش نقشه و کلی آرزو دارم، اون وقت چی؟

با فرض اینکه برادرم هم نخواد هیچ وقت ازدواج کنه،چرا نباید مثل برادرم ارث داشته باشم؟
یا مثلا من با یه آدمی ازدواج کنم که بهش علاقه دارم اما وضع مالی خوبی نداره، چطور میشه که من و برادرم مساوی میشیم؟ یعنی اینجوری عدالت بین مرد و برادرم اجرا شده؟

میدونم که هیچ وقت نمیشه قانون وضع کرد تا هر زنی تعهد بده تا آخر عمرش ازدواج نکنه،ارث مساوی بهش برسه، چون ازدواج یه سنت دینیه و جلوگیری از اون که باعث میشه بدون گرفتن نفقه و مهریه و ... طرف روابط جنسی مخفی داشته باشه،
ولی بهتر از اینه که یه ثروت کلان رو از دست بده

برای اینکه نه سیخ بسوزه نه کباب بهتره خرج زن و مرد مثل کشورهای سکولار به گردن خودشون باشه
ها؟
میدونم که در جوابم میگید خدا قدرت جسمی و توانایی هایی رو به مرد داده که مناسبتر برای کار کردنه تا بدن یه زن، ولی من نمیتونم قبول کنم که با فرد مورد علاقم که فقیره ازدواج کنم و در مقابل ارث کمتری هم بگیرم

من نمیتونم این اشکال رو بپذیرم،در عین حال که میدونم قانون مناسبتری وجود نداره،دوست دارم تابع دینی باشم که فکر همه مشکلات رو کرده باشه ولی چنین دینی پیدا نمیشه چون ایراد از نظام خراب دنیاست
شاید هم دلیلش این باشه که دنیا مقصد نهایی نیست و نباید به این چیزا دل بست
یعنی خیری که تو قوانین دینیه اگرچه صد درصد درست نیست ولی بیشتر از عیوبشه یعنی بهترین قانونی که میشه وضع کرد

من گیج شدم
یکی کمک کنه

من فقط اینجوری میتونم این تناقض و صد در صد درست نبودن نظام جهان و قانونهای دینی رو قبول کنم که بپذیرم دنیا مکان کاملی نیست چون بهشت نیست و جای آزمایشه و سختیه

اگه نه باید قبول کنم که خدا کامل نبوده چون امکان کامل بودن صد درصدی احکام و پیش نیومدن هیچ نقص و مشکلی وجود نداره شاید هم فقط دنیا اینجوری باشه چون مادیه بالاخره یه جاش میلنگه
درست میگم؟
یعنی هیچ وقت کامل و بی نقص نمیشه حتی زمان ظهور مهدی؟

چرا هیچ وقت هیچ چیزی کامل نیست چرا تو خلقت خدا و بعد از اون قانونهای دینی هم نقص پیش میاد
چرا؟

سلام
زن ارث را در جیب راستش می گذارد ولی مرد بیچاره باید آن را صرف هزار ویک خرج زندگی کند.
به نظر شما کدام بیشتر ارث می برند؟

منتقد;102283 نوشت:
چرا هیچ وقت هیچ چیزی کامل نیست چرا تو خلقت خدا و بعد از اون قانونهای دینی هم نقص پیش میاد چرا؟


سلام
توی احکام نقض وجود ندارد

همین احکامی که شما از ان یاد می کنید

می گوید که به زن باید نفقه - مهریه اب و غذا و شیر بها و... بدی
ایا این دور از انصاف نیست که مردی کمتر ارث ببره ؟
ایات مربئط به ارث را خواهم گذاشت ان شاء الله

:Gol:

منتقد;102282 نوشت:
عدالت بین مرد و برادرم اجرا شده؟

سلام

دوست من عدالت با مساوات فرق دارد
عدالت یعنی هرکی حق داره کفه به او ن سمت می رود
ولی مساوات کاملا برابر باید باشد

کارشناسان لطفا این کلمات را ریشه یابی و مفصل توضیح دهید:Gol:

ایات ارث و مرتبط

مادران، فرزندان خود را دو سال تمام، شير مي‌دهند. (اين) براي کسي است که بخواهد دوران شيرخوارگي را تکميل کند. و بر آن کس که فرزند براي او متولد شده [= پدر]، لازم است خوراک و پوشاک مادر را به طور شايسته (در مدت شير دادن بپردازد؛ حتي اگر طلاق گرفته باشد.) هيچ کس موظف به بيش از مقدار توانايي خود نيست! نه مادر (به خاطر اختلاف با پدر) حق ضرر زدن به کودک را دارد، و نه پدر. و بر وارث او نيز لازم است اين کار را انجام دهد [= هزينه مادر را در دوران شيرخوارگي تأمين نمايد]. و اگر آن دو، با رضايت يکديگر و مشورت، بخواهند کودک را (زودتر) از شير بازگيرند، گناهي بر آنها نيست. و اگر (با عدم توانايي، يا عدم موافقت مادر) خواستيد دايه‌اي براي فرزندان خود بگيريد، گناهي بر شما نيست؛ به شرط اينکه حق گذشته مادر را به طور شايسته بپردازيد. و از (مخالفت فرمان) خدا بپرهيزيد! و بدانيد خدا، به آنچه انجام مي‌دهيد، بيناست!(بقره - 233)

و اگر بهنگام تقسيم (ارث)، خويشاوندان (و طبقه‌اي که ارث نمي‌برند) و يتيمان و مستمندان، حضور داشته باشند، چيزي از آن اموال را به آنها بدهيد! و با آنان به طور شايسته سخن بگوييد!(نساء-8)

خداوند در باره فرزندانتان به شما سفارش مي‌کند که سهم (ميراث) پسر، به اندازه سهم دو دختر باشد؛ و اگر فرزندان شما، (دو دختر و) بيش از دو دختر باشند، دو سوم ميراث از آن آنهاست؛ و اگر يکي باشد، نيمي (از ميراث،) از آن اوست. و براي هر يک از پدر و مادر او، يک ششم ميراث است، اگر (ميت) فرزندي داشته باشد؛ و اگر فرزندي نداشته باشد، و (تنها) پدر و مادر از او ارث برند، براي مادر او يک سوم است (و بقيه از آن پدر است)؛ و اگر او برادراني داشته باشد، مادرش يک ششم مي‌برد (و پنج ششم باقيمانده، براي پدر است). (همه اينها،) بعد از انجام وصيتي است که او کرده، و بعد از اداي دين است -شما نمي‌دانيد پدران و مادران و فرزندانتان، کداميک براي شما سودمندترند!- اين فريضه الهي است؛ و خداوند، دانا و حکيم است.(نساء-11)

و براي شما، نصف ميراث زنانتان است، اگر آنها فرزندي نداشته باشند؛ و اگر فرزندي داشته باشند، يک چهارم از آن شماست؛ پس از انجام وصيتي که کرده‌اند، و اداي دين (آنها). و براي زنان شما، يک چهارم ميراث شماست، اگر فرزندي نداشته باشيد؛ و اگر براي شما فرزندي باشد، يک هشتم از آن آنهاست؛ بعد از انجام وصيتي که کرده‌ايد، و اداي دين. و اگر مردي بوده باشد که کلاله [= خواهر يا برادر] از او ارث مي‌برد، يا زني که برادر يا خواهري دارد، سهم هر کدام، يک ششم است (اگر برادران و خواهران مادري باشند)؛ و اگر بيش از يک نفر باشند، آنها در يک سوم شريکند؛ پس از انجام وصيتي که شده، و اداي دين؛ بشرط آنکه (از طريق وصيت و اقرار به دين،) به آنها ضرر نزند. اين سفارش خداست؛ و خدا دانا و بردبار است.(نسا-12):Gol:

ادامه دارد...

اي کساني که ايمان آورده‌ايد! براي شما حلال نيست که از زنان، از روي اکراه (و ايجاد ناراحتي براي آنها،) ارث ببريد! و آنان را تحت فشار قرار ندهيد که قسمتي از آنچه را به آنها داده‌ايد (از مهر)، تملک کنيد! مگر اينکه آنها عمل زشت آشکاري انجام دهند. و با آنان، بطور شايسته رفتار کنيد! و اگر از آنها، (بجهتي) کراهت داشتيد، (فورا تصميم به جدايي نگيريد!) چه بسا چيزي خوشايند شما نباشد، و خداوند خير فراواني در آن قرار مي‌دهد!(النسا-19)

براي هر کسي، وارثاني قرار داديم، که از ميراث پدر و مادر و نزديکان ارث ببرند؛ و (نيز) کساني که با آنها پيمان بسته‌ايد، نصيبشان را بپردازيد! خداوند بر هر چيز، شاهد و ناظر است.(النساء-33)

از تو (در باره ارث خواهران و برادران) سؤال مي‌کنند، بگو: «خداوند، حکم کلاله (خواهر و برادر) را براي شما بيان مي‌کند: اگر مردي از دنيا برود، که فرزند نداشته باشد، و براي او خواهري باشد، نصف اموالي را که به جا گذاشته، از او (ارث) مي‌برد؛ و (اگر خواهري از دنيا برود، وارث او يک برادر باشد،) او تمام مال را از آن خواهر به ارث مي‌برد، در صورتي که (ميت) فرزند نداشته باشد؛ و اگر دو خواهر (از او) باقي باشند دو سوم اموال را مي‌برند؛ و اگر برادران و خواهران با هم باشند، (تمام اموال را ميان خود تقسيم مي‌کنند؛ و) براي هر مذکر، دو برابر سهم مؤنث است. خداوند (احکام خود را) براي شما بيان مي‌کند تا گمراه نشويد؛ و خداوند به همه چيز داناست.»(النساء-176)
:Gol:

mkk1369;102330 نوشت:
سلام

دوست من عدالت با مساوات فرق دارد
:gol:

سلام ، بله عدالت همان مساوات نیست ، ولی هر نابرابری عدالت نیست.

tobeh;102339 نوشت:
ولی هر نابرابری عدالت نیست.

سلام

شما ایات ارثی را که گذاشتم مطالعه کنید ببینید نابرابری است یا خیر:Gol:

موضوع قفل شده است