جمع بندی انسان در فاصله مرگ تا قیامت چه وضعیتی دارد؟

تب‌های اولیه

19 پستها / 0 جدید
آخرین ارسال
انسان در فاصله مرگ تا قیامت چه وضعیتی دارد؟

در قران ذکر شده که فاصله مرگ تا قیامت برای انسان بمانند یک خواب نیمروز است یا یک شب خواب است اگر اشتباه نکنم از طرفی عالم برزخ را داریم و انسانهایی که بلافاصله پس از مرگ به بهشت یا جهنم میروند ظاهرا چندین حالت متفاوت هست لطفا در خصوص اینکه بشر در فاصله مرگ تا قیامت در چه حالتی بسر میبرد توضیح دهید؟ با تشکر

با نام و یاد دوست





کارشناس بحث: استاد مشکور

mehrdaad.;906612 نوشت:
در قران ذکر شده که فاصله مرگ تا قیامت برای انسان بمانند یک خواب نیمروز است یا یک شب خواب است اگر اشتباه نکنم از طرفی عالم برزخ را داریم و انسانهایی که بلافاصله پس از مرگ به بهشت یا جهنم میروند ظاهرا چندین حالت متفاوت هست لطفا در خصوص اینکه بشر در فاصله مرگ تا قیامت در چه حالتی بسر میبرد توضیح دهید؟ با تشکر

سلام و ادب@};-
بحث عالم برزخ و جزییات وضعیت و احوالات برزخیان بسیار مفصل است که در این مختصر نمی گنجد اما به اقتضاء زوایای مورد نظر شما پاسخ سؤالتان را در قالب دو بخش تقدیم می کنیم:

الف- مدت زمان درنگ برزخیان در عالم برزخ: کم یا زیاد دیدن مدت برزخ، بستگی به اعمال و وضعیت خود اشخاص در عالم برزخ دارد. در این باره آیاتی وارد شده که به برخی از آن ها اشاره می کنیم:

در آیه ای می فرماید: «وَ يَوْمَ تَقُومُ السَّاعَةُ يُقْسِمُ الْمُجْرِمُونَ مَا لَبِثُوا غَيْرَ سَاعَةٍ كَذَلِكَ كَانُوا يُؤْفَكُونَ وَ قَالَ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ وَ الْإِيمَانَ لَقَدْ لَبِثْتُمْ فِي كِتَابِ اللَّهِ إِلَى يَوْمِ الْبَعْثِ فَهَذَا يَوْمُ الْبَعْثِ وَلَكِنَّكُمْ كُنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ؛ و روزى که قيامت برپا شود، مجرمان سوگند ياد مى ‏کنند که جز ساعتى (در عالم برزخ) درنگ نکردند! اين چنين از درک حقيقت بازگردانده مى‏ شوند. ولى کسانى که علم و ايمان به آنان داده شده مى‏ گويند: «شما به فرمان خدا تا روز قيامت (در عالم برزخ) درنگ کرديد، و اکنون روز رستاخيز است، امّا شما نمى ‏دانستيد!».» (1)

در جای دیگری می فرماید: «فَسَيُنْغِضُونَ إِلَيْكَ رُؤُوسَهُمْ وَ يَقُولُونَ مَتَى هُوَ قُلْ عَسَى أَن يَكُونَ قَرِيبًا يَوْمَ يَدْعُوكُمْ فَتَسْتَجِيبُونَ بِحَمْدِهِ وَ تَظُنُّونَ إِن لَّبِثْتُمْ إِلاَّ قَلِيلاً؛ آنان سر خود را (از روى تعجب و انکار،) به سوى تو خم مى‏ کنند و مى ‏گويند: «در چه زمانى خواهد بود؟!» بگو: «شايد نزديک باشد! همان روز که شما را (از قبرهاي تان) فرا مى ‏خواند؛ شما هم اجابت مى ‏کنيد در حالى که حمد او را مى‏ گوييد؛ مى‏ پنداريد تنها مدت کوتاهى (در جهان برزخ) درنگ کرده ‏ايد!».» (2)

در کریمه ای دیگر آمده: «قَالَ كَمْ لَبِثْتُمْ فِي الْأَرْضِ عَدَدَ سِنِينَ قَالُوا لَبِثْنَا يَوْمًا أَوْ بَعْضَ يَوْمٍ فَاسْأَلْ الْعَادِّينَ قَالَ إِن لَّبِثْتُمْ إِلَّا قَلِيلًا لَّوْ أَنَّكُمْ كُنتُمْ تَعْلَمُونَ؛ (خداوند) مى ‏گويد: «چند سال در روى زمين توقّف کرديد؟» (در پاسخ) مى ‏گويند: «تنها به اندازه يک روز، يا قسمتى از يک روز! از آن ها که مى ‏توانند بشمارند بپرس!» مى‏ گويد: «(آرى،) شما مقدار کمى توقّف نموديد اگر مى‏ دانستيد!».» (3) نیز گفته شده: « كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوا إِلَّا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا؛ آن ها در آن روز که قيام قيامت را مى‏ بينند چنين احساس مى‏ کنند که گويى توقّفشان (در دنيا و برزخ) جز شامگاهى يا صبح آن بيشتر نبوده است!» (4) همچنین «يَوْمَ يُنفَخُ فِي الصُّورِ وَ نَحْشُرُ الْمُجْرِمِينَ يَوْمَئِذٍ زُرْقًا يَتَخَافَتُونَ بَيْنَهُمْ إِن لَّبِثْتُمْ إِلَّا عَشْرًا؛ همان روزى که در «صور» دميده مى‏شود؛ و مجرمان را با بدن هاى کبود، در آن روز جمع مى‏ کنيم! آن ها آهسته با هم گفتگو مى ‏کنند؛ (بعضى مى ‏گويند:) شما فقط ده (شبانه روز در عالم برزخ) توقّف کرديد! (و نمى‏ دانند چقدر طولانى بوده است!).» (5)

واژه «لبث» در این آیات، بر درنگ و مکث کردن دلالت می کند؛ فرق لبث با مکث هم در این است که مکث نوعی تأخیر اختیاری است؛ ولی لبث، درنگ کردن قهری است. (6) همه این آیات گویای آنست که وقتی اهل برزخ، عظمت برپایی قیامت را مشاهده می کنند، گذران زمان دنیا و برزخ را در برابر آن عظمت، خیلی کوچک و کوتاه می بینند. نه اینکه مدت برزخ کوتاه بوده و یا ایشان بدلیل اینکه در خواب بوده اند، گذشت زمان را احساس نکرده باشند.

ب- وضعیت اهل برزخ پس از مرگ: از آيات و روايات استفاده مى شود: هيچ كس پس از مرگ بدون فاصله وارد عالم قيامت نمى شود؛ زيرا قيامت كبرا مقارن با يك سلسله انقلاب ها و دگرگونى هاى كلى در همه موجودات زمين و آسمان است (يعنى كوه ها، درياها، ماه ، خورشيد، ستارگان و كهكشانها در آن هنگام در وضع موجود خود باقى نمى مانند. علاوه بر اين، در قيامت اولين و آخرين مردم در يك سرزمين جمع مى شوند. ولى الان مى بينيم نظام جهان هنوز برقرار است و شايد ميليون ها و بلكه ميلياردها سال ديگر نيز برقرار باشد و ميلياردها ميلياردها انسان ديگر بعد از اين بيايند و در دنيا زندگى كنند. هيچ كس در فاصله مرگ و قيامت در خاموشى و بى حسى فرو نمى رود. چنين نيست كه انسان پس از مردن در حالى شبيه بيهوشى فرو رود و هيچ چيز را احساس نكند، به طورى كه نه لذتى داشته باشد و نه درد و رنجى ، نه سرورى داشته باشد و نه غم و اندوهى. بلكه انسان پس از مرگ بدون فاصله، وارد مرحله اى ديگر از حيات مى گردد كه همه چيز را حس مى كند، از چيزهايى لذت و از چيزهايى رنج مى برد. البته لذت و رنجش بستگى به افكار و اخلاق و اعمال او در دنيا دارد.اين مرحله ، يك فاصله و حد وسط ميان دنيا و قيامت است كه با پايان يافتن آن برزخ نيز پايان مى پذيرد و آنگاه قيامت برپا مى شود. از نظر قرآن و روايات ، انسان پس از مرگ دو عالم ديگر را بايد طى كند، يكى عالمى كه مانند عالم دنيا پايان مى پذيرد كه اسم آن را (عالم برزخ يا عالم ارواح و) قبر مى نامند، ديگرى عالم قيامت كبرا كه به هيچ وجه پايان نمى پذيرد. انسان در فاصله مرگ و قيامت ، داراى نوعى از حيات است . در آن حال شديدا احساس مى كند، مى گويد و مى شنود و از نوعى زندگانى سعادت آميز و خوش يا زندگى نكبت بار و پررنج و درد برخوردار است .(7)

طبق روایات دینی، اعمالی که انسان در دنیا انجام داده، در برزخ یا صحنه قیامت، شکل جسمانی متناسب با خود را پیدا کرده و انیس و مونس همیشگی انسان خواهند شد. که در این مجال به مواردی اشاره می کنیم:

- از جمله، ابوسعید گوید که امام صادق علیه السلام فرمودند: «هنگامی که مؤمن داخل قبر شد، نمازی که خوانده در طرف راست او و زکاتی که داده در طرف چپش قرار می گیرند، بر نیکی هایی که کرده اشراف خواهد داشت و صبرش نیز در ناحیه ای قرار دارد و هنگامی که دو فرشته (نکیر و منکر) جهت سؤال بر او وارد می شوند، صبر به نماز و زکات گوید: صاحب خود را که در برابر شماست، دریابید و حمایت کنید؛ پس اگر عاجز ماندید، من او را حمایت خواهم کرد.» (8) آن حضرت طبق نقلی دیگر می فرمایند: «هنگامی که میت در قبر گذارده شد، شخصی ظاهر می شود، پس به او گوید: فلانی، ما سه چیز بودیم: رزق و روزی تو که با سر آمدن اَجَلَت قطع شد؛ اهل و عیال تو که تو را پشت سر انداختند و از تو منصرف گشتند؛ و من، عمل تو هستم که با تو باقی خواهم بود. هان! من ذلیل ترین و ضعیف ترین آن ها نزد تو بودم.» (9)

- نیز قیس بن عاصم گوید: همراه عده ای خدمت رسول اسلام مشرف شدیم؛ حضرت فرمودند: ای قیس! ...چاره ای نیست مگر این که هم نشینی با تو دفن شود؛ هم نشینی که زنده است و تو هم با او دفن می شوی؛ در حالی که مرده ای؛ (آن هم نشین) اگر کریم باشد، تو را اکرام خواهد کرد و اگر پست باشد، تو را ترک نموده و یاری ات نخواهد کرد؛ پس محشور نمی شود، مگر همراه تو، و تو مبعوث نمی شوی، مگر همراه با او، و مورد سؤال قرار نمی گیری، مگر درباره او؛ پس تنها او را صالح قرار ده؛ چرا که اگر صالح باشد، با او اُنس خواهی گرفت و اگر فاسد باشد، تنها از او وحشت خواهی کرد، همانا آن هم نشین، کار و عمل توست. (10)

- ابابصیر از امام باقر علیه السلام یا امام صادق علیه السلام نقل می کند: هنگامی که بنده مؤمن از دنیا رفت، شش صورت همراه او داخل قبرش می شوند که یکی از آن ها، از نیکوترین و زیباترین هیئت برخوردار بوده و خوش بوترین و نظیف ترین صورت هاست؛ پس صورتی در جانب راست و صورتی هم در سمت چپ و دیگری در طرف مقابل، و یک صورت هم در پشت سر و صورتی هم در نزد پای او می ایستد؛ صورتی که نیکوتر از همه است، بالای سر او قرار می گیرد، پس اگر عذاب الهی از سمت راست او بیاید، صورتی که در آن سمت قرار دارد مانع آن خواهد شد و جهات دیگر نیز چنین خواهد بود. نیکوترینِ صورت ها به بقیه صورت ها گوید: خدا به شما جزای خیر دهد! شما چه کسانی هستید؟ صورت قرار گرفته در سمت راست گوید: من نمازم، و صورت سمت چپ گوید: من زکاتم، و صورتی که در طرف مقابل است گوید: من روزه هستم، و صورتی که پشت سر قرار گرفته گوید: من حج و عمره ام، و آن صورتی که در پایین پاست گوید: من نیکی هایی هستم (که نسبت به برادران دینی انجام شده)؛ سپس دیگر صورت ها از نیکوترین صورت می پرسند: تو چه کسی هستی که چهره ات از همه ما نیکوتر، بویت خوش تر و قیافه ات زیباتر است؟ او جواب می دهد: من ولایت آل محمد صلوات الله علیهم اجمعین هستم. (11)

از مجموع مطالب (آیات و روایاتی که بیانش گذشت)، در می یابیم که انسانها چه مؤمن باشند، چه کافر و مشرک و فاسق، در هر سطح و درجه ای که باشند پس از مرگ برزخی دارند و در آن وهله با اعمال و نیاتشان محشور می شوند یا از نعمات و پاداشهای برزخی برخوردارند و یا در جزا و عقاب برزخی غوطه ورند.

همچنین گزارشهایی که طبق روایات در خصوص دیدار و ملاقات اهل برزخ با یکدیگر و اهل دنیا، یا در خصوص احوالات مختلف ایشان و یا در خصوص تداوم داشتن سیر تکامل در برزخ گفته شده، همه و همه گویای آنست که همگان پس از مرگ، به قدر سعه وجودی شان در برزخ و به اقتضای سیر تکاملی شان در کسب درجات و یا هلکات، یا متنعمند و یا معذب.

موفق باشید ...@};-

پی نوشتها____________________________________________
1. روم، 55 و 56
2. اسراء، 51 و 52
3. مؤمنون، 112- 114
4. نازعات، 46
5. طه، 102 و 103
6. التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج 10، ص 157، بنقل از سایت راسخون، مقاله برزخ و برزخیان، حسن مانیان.
7. ر.ک: انسان از مرگ تا برزخ، نعمت الله صالحی حاجی آبادی.
8. فروع کافی، ج 3، ص 240.
9. همان.
10. معانی الأخبار، ص 233.
11. بحارالأنوار، ج 6، ص 234، بنقل از سایت راسخون، مقاله برزخ و برزخیان، حسن مانیان.

مشکور;909466 نوشت:
همه این آیات گویای آنست که وقتی اهل برزخ، عظمت برپایی قیامت را مشاهده می کنند، گذران زمان دنیا و برزخ را در برابر آن عظمت، خیلی کوچک و کوتاه می بینند. نه اینکه مدت برزخ کوتاه بوده و یا ایشان بدلیل اینکه در خواب بوده اند، گذشت زمان را احساس نکرده باشند.

​این قسمت را متوجه نشدم، عظمت قیامت چه ربطی به زمان دارد؟

مشکور;909466 نوشت:
همه این آیات گویای آنست که وقتی اهل برزخ، عظمت برپایی قیامت را مشاهده می کنند، گذران زمان دنیا و برزخ را در برابر آن عظمت، خیلی کوچک و کوتاه می بینند. نه اینکه مدت برزخ کوتاه بوده و یا ایشان بدلیل اینکه در خواب بوده اند، گذشت زمان را احساس نکرده باشند.

این قسمت را متوجه نشدم، عظمت قیامت چه ربطی به زمان دارد؟

مشکور;909466 نوشت:
و شايد ميليون ها و بلكه ميلياردها سال ديگر نيز برقرار باشد و ميلياردها ميلياردها انسان ديگر بعد از اين بيايند و در دنيا زندگى كنند.


1- در مورد قیامت صغری و کبری توضیح دهید 2- مگر نمی گویند الان در آخرالزمان هستیم و تمامی یا اکثر نشانه های آن کامل است و ظهور نزدیک است خب بعد از ظهور هم ظاهرا یک دوره هزار ساله هست تا قیامت پس چطور احتمال میدهید که ممکن است کار تا میلیاردها سال طول بکشد؟ 3- انسان در زمان برزخ در چه محیطی زندگی میکند و آیا این زندگی با خوردن و نوشیدن سایر کارها که بر اساس نیازش در دنیا انجام میداد توام است یا خیر ؟ 4- پس از شب اول قبر باز هم محیط قبر را حس خواهد کرد یا در محیطی دیگر خواهد بود؟

مشکور;909466 نوشت:
هيچ كس پس از مرگ بدون فاصله وارد عالم قيامت نمى شود؛

​پس آیا شهدا هم بلافاصله وارد بهشت نمی شوند؟ اگر استثنایی چه برای ورود به بهشت چه برای ورود به جهنم هست که بلافاصله است آنها را بفرمایید

مشکور;909466 نوشت:
هيچ كس پس از مرگ بدون فاصله وارد عالم قيامت نمى شود؛

پس آیا شهدا هم بلافاصله وارد بهشت نمی شوند؟ اگر استثنایی چه برای ورود به بهشت چه برای ورود به جهنم هست که بلافاصله است آنها را بفرمایید

مشکور;909466 نوشت:
از مجموع مطالب (آیات و روایاتی که بیانش گذشت)، در می یابیم که انسانها چه مؤمن باشند، چه کافر و مشرک و فاسق، در هر سطح و درجه ای که باشند پس از مرگ برزخی دارند و در آن وهله با اعمال و نیاتشان محشور می شوند یا از نعمات و پاداشهای برزخی برخوردارند و یا در جزا و عقاب برزخی غوطه ورند.

بنابراین انسان در زمان برزخ هم از مجازات معاف نیست و در برزخ هم اگر آدم جهنمی باشد مجازات خواهد شد خب این مجازات قبل از دادگاه قیامت اوست و صحیح بنظر نمیرسد و منطقی تر بود که تا قبل از دادگاهش رنجی نکشد مانند دنیا یا که بیهوش باشد این عذاب قبل از دادگاه حتی اگر بگوییم به سبب اعمالش هست باز هم لازم بود تا قبل از دادگاهش از هر رنجی معاف باشد ، این چگونه توجیه میشود؟ نکته دیگر برای آدمهای بهشتی این زمان فقط به خوشی سپری میشود؟ این خوشی چگونه است مانند بهشت یا متفاوت است و کلا زمان برزخ ظاهرا به بطالت میگذرد مثلا انسان میتواند در آنزمان به کسب علم بپردازد یا ناچار است وقتش را به بطالت بگذراند؟

مشکور;909466 نوشت:
همچنین گزارشهایی که طبق روایات در خصوص دیدار و ملاقات اهل برزخ با یکدیگر و اهل دنیا، یا در خصوص احوالات مختلف ایشان و یا در خصوص تداوم داشتن سیر تکامل در برزخ گفته شده، همه و همه گویای آنست که همگان پس از مرگ، به قدر سعه وجودی شان در برزخ و به اقتضای سیر تکاملی شان در کسب درجات و یا هلکات، یا متنعمند و یا معذب.

در زمان برزخ انسان میتواند از آنچه در دنیا می گذرد آگاه شود دنیا را ببیند و بشنود مثل اوضاع و احوال خانواده اش؟ یا میتواند به میل خود یا به میل زندگان به خواب شخص زنده ای آید؟ و همچنین میتواند در حق زندگان دعا یا نفرین کند و مستجاب شود؟

mehrdaad.;909481 نوشت:
​این قسمت را متوجه نشدم، عظمت قیامت چه ربطی به زمان دارد؟

سلام و ادب@};-

مطلبی که در باره عظمت قیامت و تأثیر آن بر زمان گفتیم، به این معناست که وقتی اهل برزخ، با اتفاق عظیم و هولناک قیامت مواجه می شوند گویا همه حوادث و اتفاقات گذشته را یا فراموش می کنند، یا در چشمشان کوچک و کم ارزش و یا بمثابه یک خواب نیمروز و موقعیتی زودگذر می آید. چنانکه انسان در آخرین لحظات عمرش و در حالت سکرات موت، همه سالها، ماهها و روزهای عمرش و اتفاقات زندگی اش را همچون یک فیلم کوتاه و زودگذر می بیند و مرور می کند و به حقیقت معنا به کوتاهی عمر گواهی می دهد. در حقیقت، در این مقام و موقعیت، جان کلام مولا امام على عليه السلام را می فهمد که فرمود: "روزگار، دو روز است؛ روزى با توست و روزى بر تو . اگر با تو بود، سرمست مشو و اگر بر تو بود، بيقرارى مكن."(میزان الحکمه، ری شهری)

آری آنها که در دنیا اهل ایمان و بندگی خدا بودند در لحظه ورود به عالم برزخ و رسیدن به وصال و دیدار و ملاقات خدا، همه سختی ها و دشواریهای دنیا را فراموش می کنند، گویا همه سالهای دنیا همچون روزی گذشته است. و نیز آنها که در دنیا به فساد و تباهی و گناه و ظلم اشتغال داشتند پس از ورود به عالم برزخ و مواجهه با وضعیت هولناک قبر و برزخ، با خود می گویند دو روز دنیا چه زود گذشت. وقتی در آستانه ورود به برزخ، همه دنیا برایشان چون لحظه ای کوچک و یک خواب کوتاه تعبیر می شود، هنگامه عظیم برپایی قیامت، که نسبت به دنیا و برزخ قابل مقایسه نیست، به مراتب اولی یادآوری زمانی که گذشته را متأثر از خویش خواهد ساخت.

در همین دنیا نیز ما نمونه های بسیاری را تجربه می کنیم، هر تجربه مهم و بزرگی که در زندگی های ما رخداد می کند ممکن است تمام محاسبات زمانی قبلی را به هم بریزد، گاهی کسانی را می بینی که سالها در خوشی و سرمستی بوده اند اما یک اتفاق تلخ و ناگوار، چنان ضائقه ی ایشان را تلخ می کند که گویا همه آن سالهای خوشی چون لحظه ای زودگذر به چشمشان می آید و از آنسوی بسا کسانیکه سالها در سختی و مرارت و دشواری و انتظار مسافری، تلخ و ناگوار سپری کرده اند در حالیکه گویا زمان برایشان متوقف شده و روزها و شبها هر کدام به قدر یک سال می گذرد اما با قرار گرفتن در برابر یک اتفاق و خبر شادی آفرین و تحول بخش، پایان انتظار و رسیدن مسافر، همه آن سختی ها و مرارتها فراموش شده و یا گذرا بوده و در ان لحظه غرق در شور و شعف و شادی می شوند.

این واقعیتی است که با دیدن اتفاق بزرگ قیامت، زمان که هیچ همه معادلات و محاسبات عادی و متعارف بشر، متأثر از آن اتفاق بزرگ منقلب خواهند شد.

موفق باشید ...@};-

mehrdaad.;909484 نوشت:
این قسمت را متوجه نشدم، عظمت قیامت چه ربطی به زمان دارد؟

سلام و ادب@};-

در پست قبلی توضیح داده شد.

mehrdaad.;909484 نوشت:
1- در مورد قیامت صغری و کبری توضیح دهید

اجمالاً در تفاوت ایندو گفتنی است: قیامت کبری پایان کار نظام طبیعت و مختل شدن قوانین حاکم بر آن است. چون هر حرکتی مقصدی دارد و روزی که همه حرکات به مقصد نهایی خود برسند دیگر حرکت متوقف شده و نظام مادی به غیر خودش تبدیل خواهد شد.(1) اما قیامت صغری عبارت از مرگ و پیوستن به عالم برزخ است، که میانه عالم دنیا و عالم آخرت است. برزخ در واقع دنباله همین حیات دنیوی است که طرف دیگرش به قیامت کبری منتهی می شود.

mehrdaad.;909484 نوشت:
2- مگر نمی گویند الان در آخرالزمان هستیم و تمامی یا اکثر نشانه های آن کامل است و ظهور نزدیک است خب بعد از ظهور هم ظاهرا یک دوره هزار ساله هست تا قیامت پس چطور احتمال میدهید که ممکن است کار تا میلیاردها سال طول بکشد؟

این سؤال را می توانید در مباحث و تایپیکهای مرتبط به بحث مهدویت و آخرالزمان بپرسید و یا تایپیکی مستقل ایجاد کنید.

mehrdaad.;909484 نوشت:
3- انسان در زمان برزخ در چه محیطی زندگی میکند و آیا این زندگی با خوردن و نوشیدن سایر کارها که بر اساس نیازش در دنیا انجام میداد توام است یا خیر ؟

از آیات و احادیث فراوان استفاده می‌شود که مرگ پایان زندگی انسان نیست بلکه پس از مرگ به جهان دیگری به نام «برزخ» منتقل می‌شود و به حیات خویش ادامه می‌دهد. عالم برزخ بین عالم محسوس دنیوی و عالم قیامت و حشر کلی قرار دارد. عالم برزخ از قبر شروع می‌شود و تا حشر کلی و قیام قیامت ادامه دارد. ولی نه بدان گونه که تناسخیه گفته‌اند که روح انسان پس از مرگ به بدن انسان یا حیوان دیگری حلول می‌کند و پس از مرگ او به بدنی دیگر و ... و بدین صورت به حیات خویش ادامه می‌دهد تا از آلودگی‌ها پاک گردد و برای حشر کلی لیاقت پیدا کند.(2)

زندگی برزخی نیز با همان اموری که در دنیا بدانها اشتغال داشت توأم است اما نه به وجه ظاهری و مادی بلکه به وجه باطنی و برزخی آن، مولی محسن فیض کاشانی از بعضی علما نقل کرده است: هر کس در دنیا به باطن ذات خود توجه کند آن را پر از انواع اشیاء آزاردهنده و درنده خواهد دید، ازقبیل شهوت، غضب، مکر، حسد، کینه، تکبر، و عجب (خودبینی) می‌یابد. همین صفات پیوسته او را می‌درند و نیش می‌زنند. جز این که اکثر مردم از مشاهده باطن ذات محروم می‌باشند، چون به امور دنیوی و آنچه از راه حواس بر آنها وارد می‌شود اشتغال دارند. ولی هنگامی که پرده غفلت از چشم باطن انسان برداشته و در قبر نهاده شد همه آنها را بالعیان مشاهده خواهد کرد. در حالی که به صورت‌ها و اشکال مناسب خود تجسم یافته‌اند. در چنین حالی مشاهده می‌کند که عقرب‌ها و مارها اطرافش را احاطه کرده‌اند و به او نیش می‌زنند. در صورتی که اینها همان ملکات و صفات زشتی هستند که در دنیا در باطن ذاتش بودند و در برزخ به صورت‌های اصلی خود آشکار گشته‌اند، زیرا امر باطنی صورتی مناسب خود دارد. و همین است عذاب قبرانسان شقی و گنه کار. برای یک انسان با ایمان و سعادت‌مند خلاف آن به وجود خواهد آمد.(3)

فیض کاشانی در جای دیگر نوشته است: لذت‌ها و عذاب‌هایی که به قبر نسبت داده شده امور موهومی که وجود خارجی ندارند نیستند. هر کس چنین عقیده‌ای داشته باشد گمراه است، بلکه امور قبری از جهت وجود، قوی‌تر از امور محسوس دنیوی هستند، زیرا صورت‌های دنیوی در مواد جسمانی وجود دارند که پست‌ترین موضوعات است، برخلاف صورت موجودات قبری که به نفس انسان قیام دارند، و بین این دو موضوع از جهت شرافت و پستی نسبتی وجود ندارد و قابل مقایسه نیستند. پس بین دو صورت نیز از جهت قوت وضعف نسبتی وجود ندارد. علاوه بر این که هر دو از مدرکات نفس هستند یکی از آنها به وسیله آلات و قوای بدنی درک می‌شود و دیگری به وسیله خود نفس و به همین جهت می‌توان گفت:دنیا و آخرت دو حال از احوال نفس می‌باشند و این که نشئه آخرت عبارت است از خروج نفس از کدورت‌ها و غبارهای هیئت بدنی.(4)

mehrdaad.;909484 نوشت:
4- پس از شب اول قبر باز هم محیط قبر را حس خواهد کرد یا در محیطی دیگر خواهد بود؟


امام سجاد علیه السلام بعداز تلاوت آیه «وَمِنْ وَرائِهِمْ بَرْزَخٌ إِلى‏ يَوْمِ يُبْعَثُونَ» فرمود: «برزخ قبر است همانا كه براى آنان در آن‏جا زندگى سختى است به خدا سوگند قبر يا باغى است از باغستان‏هاى بهشت يا گودالى است از گودال‏هاى دوزخ.»(5) علامه مجلسی می‌نویسد: «مراد از قبر در اكثر احاديث، عالم برزخ است كه روح انسان بدان جا انتقال مى ‏يابد.»(6)

علامه طباطبائی در حاشیه بحارالأنوار نوشته است: شاید مقصود این باشد که انسان بعد از مرگ به کلی باطل و نابود نمی‌شود بلکه به حیاتی دیگر غیر از حیات حسی سابق که آن را از دست داده می‌رسد. چنان که پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمود: «وإنّما تَنتَقلون من دار إلى دار». اما روایاتی که ظاهر آنها این است که روح در قبر تا زانوی میت داخل بدن او می‌شود تمثیلی است برای سؤال در قبر چنان که جمله‌هایی که در همین احادیث از قول فرشتگان آمده که به مؤمن می‌گویند: همانند عروس بخواب، تمثیلی است برای توقف مؤمن در قبر به انتظار قیامت.(7)



امام خمینی قدس سره در این باره می‌نویسد: اما این مطلب بدان معنا نیست که همین قبر، دار سؤال و آرامگاه مؤمن باشد، آن قبری که سؤال و جواب و یا الم و غم و یا سرور و شادی دارد نشأه طبیعت نیست بلکه در نشأه برزخ و عالم مثال است. انس و توجه به دار طبیعت تا مادامی که نفس در برزخ و عالم قبر است وجود دارد، و سعه و ضیق این عالم تابع سعه و ضیق صدر و نفس انسان است. لکن قبری که یک متر و نیم طول و نیم متر عرض دارد همان قبری نیست که گفته‌اند: بین المشرق و المغرب است، یا مثلًا در این قبرها هر چه بگردیم اژدهایی نمی‌یابیم.(8)

البته از روایات استفاده می شود که روح تا مدتی به بدن تعلق خاطر دارد ولی هر چه هست در آخرت، روح و جسم به یکدیگر باز می گردند.(9)

موفق باشید ...@};-

پاورقی____________________________________________________


1. سوره ابراهیم، آیه48.
2. معاد در قرآن، ج 1، آیت الله امینی.
3. فيض كاشانى، علم اليقين، ج 2، ص 883.
4. همان، ص 889.
5. بحارالأنوار، ج 6، ص 214: إنّ عليّ بنَ الحسينِ عليه السلام تلا« وَمِنْ وَرائِهِمْ بَرْزَخٌ إِلى‏ يَوْمِ يُبْعَثُونَ» قال:« هو القبر، و أنّ لهم فيه لمعيشة ضنكاً، و اللّهِ إنَّ القبر لروضة من رياض الجنّة أو حفرة من حفر النيران».
6. همان، ص 271.
7. همان، 280.
8. معاد از ديدگاه امام خمينى، ص 171.
9. بنقل از پایگاه آیت الله مکارم شیرازی.

mehrdaad.;909486 نوشت:
​پس آیا شهدا هم بلافاصله وارد بهشت نمی شوند؟ اگر استثنایی چه برای ورود به بهشت چه برای ورود به جهنم هست که بلافاصله است آنها را بفرمایید

سلام مجدد@};-

دلالت آیات شریفه قرآن بر وجود حیات برزخی شهدا صریح می باشد(1) و بعید است که در بین مفسران مخالفی داشته باشد؛ از این رو بعضی از مفسران در ذیل این آیه شریفه و استفاده حیات برزخی از آن گفته اند: همه مفسران [این حقیقت را] باور دارند.(2) بنابراین همگان اعم از مؤمنین، شهدا و صلحا و ابرار نیز پس از مرگ تا برپایی قیامت وارد عالم برزخ می شوند.

اما آيات و روايات فراواني نيز بر اين مطلب صحّه مي گذارند كه انبياء و ائمه(ع) در همين دنيا نيز وجودي فرا برزخي دارند. بلكه برخي روايات بيانگر آنند كه انبياء مقامي برتر از ملائك داشته فراتر از عالم جبروتند. و در خصوص چهارده معصوم رواياتي موجود است كه نشان مي دهد اين بزرگواران فراتر از هر موجودي بوده از عالم آخرت و بهشت نيز برترند ؛ به نحوي كه بين ايشان و خداوند متعال هيچ واسطه اي از سنخ خلق نيست. بلكه آيات و رواياتي وجود دارند كه نشان مي دهند چهارده معصوم از حكم قيامت نيز استثناء شده اند و صور اسرافيل در وجود آنها بي اثر است. خداوند متعال مي فرمايد: «و در«صور» دميده مى ‏شود، پس همه ي كسانى كه در آسمانها و زمينند مدهوش مي شوند ، مگر كسانى كه خدا بخواهد؛ سپس بار ديگر در«صور» دميده مى ‏شود، ناگهان همگى به پا مى‏ خيزند و در انتظار(حساب و جزا) هستند.» (3) طبق اين آيه ي شريفه هنگامي كه در صور دميده شود همه ي موجودات حتّي ملائك كه مافوق عالم برزخند مدهوش مي شوند؛ مگر كساني كه خداوند متعال بخواهد.

از رسول خدا (ص) پرسيده شد ، كه اين استثناء شدگان كيانند؟ حضرتش به اين مضون فرمودند: جَبْرَئِيلُ وَ مِيكَائِيلُ وَ إِسْرَافِيلُ وَ مَلَكُ الْمَوْتِ پس زماني كه خدا ارواح جميع مردم را قبض نمود عزرائيل را امر مي كند تا اسرافيل و ميكائيل را قبض روح كند. آنگاه امر مي فرمايد كه اي عزرائيل خودت نيز بمير. آنگاه به جبرئيل مي فرمايد: اي جبرئيل چه كسي مانده است؟ عرض مي كند وجه باقي تو و بنده ات جبرئيل. پس به جبرئيل امر مي كند كه تو نيز بمير. پس جبرئيل سر به سجده گذاشته مي ميرد. (4) از اين روايت شريف چنين استفاده مي شود كه قبل از برپايي محشر همه ي موجودات محكوم به مرگند مگر وجه الله كه همواره باقي است. لذا خداوند متعال فرمود: «همه چيز جز هلاك شونده است مگر وجه او. حاكميت تنها از آن اوست ؛ و همه بسوى او بازگردانده مى شويد.»(5) و در روايات فراواني از اهل بيت (ع) آمده است كه « نحن وجه الله : ما هستيم وجه الله. »

حاصل كلام اين كه همه ي معصومين و بخصوص چهارده معصوم در همين دنيا نيز وجودي فرا برزخي داشته اند؛ و در آن واحد در هر سه عالم طبيعت، برزخ و آخرت حضور داشته اند. لذا اين بزرگواران بعد از رحلت نيز همچنان برزخ و آخرت را يكجا دارند. البته چهارده معصوم فراتر از آخرت نيز حضور داشته بر تمام موجودات عالم سروري دارند.(6)

موفق باشید ...@};-

پی نوشتها____________________________________________
1. «وَ لاَ تَقُولُواْ لِمَنْ يُقْتَلُ فِي سَبيلِ اللّهِ أَمْوَاتٌ بَلْ أَحْيَاء وَلَكِن لاَّ تَشْعُرُونَ؛ و به آن ها که در راه خدا کشته مى‏ شوند، مرده نگوييد! بلکه آنان زنده‏ اند، ولى شما نمى‏ فهميد!»، بقره، 154 ؛ «وَ لاَ تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ أَمْوَاتًا بَلْ أَحْيَاء عِندَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ ...(اى پيامبر!) هرگز گمان مَبَر کسانى که در راه خدا کشته شدند، مردگانند! بلکه آنان زنده‏ اند، و نزد پروردگارشان روزى داده مى‏ شوند.»، آل عمران، 169- 171.
2. مجمع البیان، ج 1 و 2، ص 433.
3. «وَ نُفِخَ فِي الصُّورِ فَصَعِقَ مَنْ فِي السَّماواتِ وَ مَنْ فِي الْأَرْضِ إِلاَّ مَنْ شاءَ اللَّهُ ثُمَّ نُفِخَ فيهِ أُخْرى‏ فَإِذا هُمْ قِيامٌ يَنْظُرُون»‏، الزمر : 68.
4. ر.ك: بحارالأنوار ج : 79 ص : 184.
5. « كُلُّ شَيْ‏ءٍ هالِكٌ إِلاَّ وَجْهَهُ لَهُ الْحُكْمُ وَ إِلَيْهِ تُرْجَعُون‏»، القصص:88.
6. بنقل از سایت پرسمان، پیامبران و امامان در دنیا و برزخ و قیامت.

موضوع قفل شده است