جمع بندی ابهامات ماجرای کشتی حضرت نوح (ع)

تب‌های اولیه

22 پستها / 0 جدید
آخرین ارسال

پرسش:
گفته می شود بیش از یک و نیم میلیون گونه جانوری در خشکی زندگی می کنند، کشتی نوح چه ابعادی داشته تا 3 میلیون جانور را در خود جای دهد؟ و همچنین حضرت نوح(علیه السلام) چقدر وقت برای جمع آوری 3 میلیون جانور صرف کرده است؟
همچنین این جمعیت غرق شدگان بالاخره کودکان و نوزادان بسیاری داشته اند، چگونه خداوند به این کودکان و نوزادان رحم نکرده است؟


پاسخ:

برای پاسخ به این سوال باید به چند نکته توجه بفرمایید:

نکته اول:

در این که طوفان منطقه ای بوده است یا جهانی اختلاف نظر است و به نظر می رسد شواهد منطقه ای بودن آن قوی تر است، شواهدی چون:
«انا أَرْسَلْنَا نُوحًا إِلَی قَوْمِهِ»؛ ما نوح را به سوى قومش فرستاديم‏(1) روشن است که واژه قوم برای همه مردم به کار نمی رود، یعنی اگر نوح برای تمام جهان آمده بود قرآن نمی فرمود: نوح را به سمت قومش فرستادیم.

طبیعتا نوح در یک منطقه خاص تبلیغ میکرده و یک پیامبر مهاجر نبوده است، پس عذاب هم باید در همان جغرافیا بوده باشد، چرا که به سنت قرآن: «ما كُنَّا مُعَذِّبينَ حَتَّى نَبْعَثَ رَسُولا»؛ ما هرگز (قومى را) مجازات نخواهيم كرد، مگر آنكه پيامبرى مبعوث كرده باشيم‏ (2) لذا در سایر مناطق که نوح برای تبلیغ به آنجا نرفته است تا اتمام حجت کند نباید عذابی رخ داده باشد.

حتی اگر معتقد به جهانی بودن رسالت حضرت نوح(علیه السلام) شویم، و تمام انسان ها را مخاطب ایشان بدانیم باز هم لازم نیست طوفان نوح را جهانی بدانیم، چون در زمان نوح، نسل بشر به تازگی شکل گرفته بود، و تمدن آن روز مثل امروز در سرتاسر کره زمین گسترده نبوده است، و در جایی که انسانی نیست چه لزومی دارد سیل به عنوان عذاب الهی بیاید؟

حتی اگر معتقد باشیم در سایر مناطق هم انسان هایی بوده اند باز هم با توجه به امکانات آن روز بعید به نظر می‏رسد که دعوت نوح به سراسر جهان رسیده باشد. در اين صورت طوفان نمی‏تواند جهانی باشد، چون مردم مناطق دیگر، مانند قوم نوح نبودند و آنان از نوح بی خبر بودند.(3)

علاوه بر این که عادتا نمیشود همه حیوانات را در شرایط یکسان جمع آوری و نگهداری کرد، مثلا از خرس قطبی که در دمایی منهای 30 درجه زندگی می کند و گرم شدن زمین یکی از تهدیدات انقراض نسل اوست، تا شیر آفریقایی که گاهی در دمایی بالاتر از 50 درجه سانتیگراد به سر میبرد، نمی توان این دو را در یک شرایط آب و هوایی جمع کرد، مگر آنکه بگوییم از باب اعجاز است، اما تا زمانی که جهانی بودن طوفان نوح اثبات نشود، چنین اعجازی ضرورت نخواهد داشت.

لذا بر فرض منطقه ای بودن این طوفان، و با توجه به این که هر منطقه اکوسیتم خاص خود را دارد فقط لازم بوده است حیوانات همان منطقه حفظ شوند، بنابراین همین مقدار که از حیوانات همان منطقه یک جفت به کشتی آورده شده باشد کفایت می کند.

نکته دوم:
در مورد اندازه کشتی چندان مسئله روشن نیست؛ طبق برخی روایات طول آن ۱۲۰۰ ذراع(هر ذراع حدود نیم متر است) و عرض آن 6۰۰ ذراع بوده است. (4)
همچنین از ابن عباس نقل شده است که کشتی مزبور دارای سه طبقه بوده است. طبقه‌ی زیرین، طبقه میانی و طبقه‌ی فوقانی که طبقه‌ی فوقانی آن اختصاص داشت برای نجات یافتگان از انسان‌ها(5) و نیز در اعلام قرآن آمده: به موجب منظومه‌ بابلی، کشتی دارای هفت طبقه است و هر طبقه، بخشهای مختلفی دارد(6)

نکته سوم:

همچنین در مورد این که آیا حیوانات آن منطقه به خاطر طوفان در معرض انقراض نسل بوده، و همگی آنها برای بقای نسل جمع آوری شدند یا هدف دیگری در کار بود هم با صراحت نمیشود ابراز نظر کرد خصوصا این که در روایت صحیحه ای از امام صادق(علیه السلام) داریم که نوح فقط 8 جفت از حیواناتی که به دست انسان اهلی شده بودند را سوار بر کشتی کرده است:
حَمَلَ نُوحٌ ع فِي السَّفِينَةِ الْأَزْوَاجَ الثَّمَانِيَةَ الَّتِي قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَ‏ ثَمانِيَةَ أَزْواجٍ مِنَ الضَّأْنِ اثْنَيْنِ وَ مِنَ الْمَعْزِ اثْنَيْنِ‏ وَ مِنَ الْإِبِلِ اثْنَيْنِ وَ مِنَ الْبَقَرِ اثْنَيْن‏»؛ نوح ازواج هشتگانه ای را سوار کشتی نمود که خداوند فرموده است: «از گوسفند و دو جفت و از بز دو جفت و از شتر دو جفت، و از گاو هم دو جفت.(7)

نکته چهارم:

در مورد جمع آوری حیوانات هم باید دقت کرد طبق برخی روایات به این صورت نبوده که نوح به دنبال آنها برود، بلکه با ندایی که نوح به اذن الهی سر داده است، حیوانات جمع شده اند و نوح آنها را سوار کشتی کرده است(8)

نکته پنجم:

و اما در مورد غرق شدن کودکان و خردسالان نیز باید عرض کنیم همین سوال را عبد السلام بن صالح الهروي از امام رضا(علیه السلام) پرسید، و حضرت در پاسخ فرمودند: «ما كان فيهم الأطفال، لأن الله عز و جل أعقم أصلاب قوم نوح و أرحام نسائهم أربعين عاما، فانقطع نسلهم، فاغرقوا و لا طفل فيهم»؛ در بین آنان اطفالی نبوده است، چون خداوند مردان و زنان قوم نوح را چهل سال عقیم کرد، پس غرق شدند در حالی که کودکی در میانشان نبود.(9)

علاوه بر اینکه صرف کشته شدن کودکان در بلایای طبیعی ظلم محسوب نمیشود؛ روشن است که مرگ همه کودکان منتسب به خداوند است، اگر این بی عدالتی باشد برای همه باید بی عدالتی باشد، در حالی که چنین نیست ما کودکان بسیاری را می بینیم که در بلایای طبیعی چون سیل و زلزله جانشان را از دست می دهند.
اگر کودکی بی گناه در بلایای طبیعی کشته شود خداوند برای او عوض قرار داده و با نعمت های اخروی این مصیبت را جبران می کند، اما کسانی را که از روی عذاب مبتلا سازد، این بلا حکم مجازات را داشته، و هرگز برای ایشان جبران نخواهد کرد؛ بنابراین به صرف ظاهر نمی توان مسئله ای را عادلانه و ناعادلانه شمرد، بلکه باید دید خداوند از این مصیبت چه اراده کرده است.

پی نوشت ها:
1. اعراف:59/7.
2. اسراء: 15/17.
3. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، نشر دارالکتب الاسلامیه، تهران، 1379ش، ج 9، ص 102 به بعد.
4. مکارم شیرازی، ناصر، قصه های قرآنی، دارالکتب الاسلامیه، تهران، چاپ دوم، 1381ش، ص49.
5. رسولی محلاتی، قصص قرآن، ج 1 ص 62.
6. خزائلی، محمد، اعلام قرآن، ص۶۴۴.
7. ر.ک: کلینی، محمد، الكافي، دار الكتب الإسلامية، تهران، چاپ چهارم، 1407ق، ج8، ص283و284
8. قمی، علی بن ابراهیم، تفسیر القمی، دار الكتاب‏، قم، چاپ سوم، 1404ق، ج1، ص327
9. صدوق، محمد بن علی، التوحید، نشر جامعه مدرسين‏، قم، چاپ اول، 1398ق، ص392.

موضوع قفل شده است